Article

تحلیل ریخت شناسی روایت اسطوره ای «کتیبه» بر اساس نظریۀ ولادیمیر پراپ

عبدالله حسن زاده میرعلی، استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکدة علوم انسانی، دانشگاه سمنان، سمنان، ایران رضا قنبری عبدالملکی، دانشجوی دکتری گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکدة علوم انسانی، دانشگاه سمنان، سمنان، ایران

Abstract(in Persian; no English abstract is available)

در این مقاله به بررسی ریخت شناسانۀ شعر «کتیبه» اخوان ثالث پرداخته ایم. به این منظور، نخست به تعریف ریخت شناسی پرداختیم، سپس روایت اسطوره ای «کتیبه» را از منظر این نظریه، مورد تجزیه و تحلیل قرار دادیم و به خویشکاری­ ها، شخصیت ها و حرکت های روایت تقسیم کردیم. «کتیبه» از شعرهای روایی اخوان است که شکلی نمایشی و دراماتیک دارد. شیوۀ روایت و داستان پردازی در این شعر به گونه ای است که شاعر با توصیف های خود، فضایی می آفریند که خواننده از زاویۀ دید دلخواه او به اجزا و عناصر داستان بنگرد. از بیست و سه خویشکاری موجود در «کتیبه»، هجده خویشکاری اصلی و پنج خویشکاری، فرعی است. خویشکاری های «خبردهی»، «خبرگیری»، «فریبکاری»، «فریب خوردن» و «غیبت» فرعی و بقیۀ خویشکاری ها اصلی هستند. خویشکاری های «مصیبت» و «عمل قهرمان» در کل روایت تکرار می شوند. در نگاهی کلی می توان جنس شخصیت های «کتیبه» را به دو دستۀ انسانی و طبیعی (تخته سنگ و زنجیر) تقسیم کرد. در شعر روایی «کتیبه»، پنج شخصیت انجام دهندۀ خویشکاری ها هستند. در این شعر روایی، سه حرکت وجود دارد که این حرکت ها با تعادل حکایت ها در پیوند هستند.

Similar items

  • تحلیل ریخت شناسی داستان سیاوش بر اساس نظریه ولادیمیر پراپ

    Articleمتن شناسی ادب فارسیابراهیم استاجی، دانشگاه حکیم سبزواری سعید رمشکی، دانشگاه حکیم سبزواری

    شاهنامه فردوسی، بزرگ ترین اثر حماسی ادب فارسی، با داشتن داستان هایی با ویژگی های مدرن و امروزی، راه را بر نظریه های ادبی متاخر برای آزمون، مقایسه و تطبیق باز کرده است. روش ولادیمیر پراپ روسی یکی از بهترین شیوه های تحلیل و طبقه بندی ریخت شناسی داستان ها و قصه های اساطیری و حماسی ش

  • تحلیل ریخت¬شناسی روایت اسطوره ای «کتیبه»¬ بر اساس نظریۀ ولادیمیر پراپ

    Article2011جستارهای زبانیعبدالله حسن زاده میرعلی، رضا قنبری عبدالملکی

    در این مقاله به بررسی ریخت شناسانۀ شعر «کتیبه» اخوان ثالث پرداخته ایم. به این منظور، نخست به تعریف ریخت شناسی پرداختیم، سپس روایت اسطوره ای «کتیبه» را از منظر این نظریه، مورد تجزیه و تحلیل قرار دادیم و به خویشکاری­ ها، شخصیت ها و حرکت های روایت تقسیم کردیم. «کتیبه» از شعرهای روای

  • تحلیل ریخت شناسی روایت اسطوره‌ای «کتیبه» بر اساس نظریۀ ولادیمیر پراپ

    Article2012جستارهای زبانیعبدالله حسن زاده میرعلی، رضا قنبری عبدالملکی

    در این مقاله به بررسی ریخت شناسانۀ شعر «کتیبه» اخوان ثالث پرداخته ایم. به این منظور، نخست به تعریف ریخت شناسی پرداختیم، سپس روایت اسطوره ای «کتیبه» را از منظر این نظریه، مورد تجزیه و تحلیل قرار دادیم و به خویشکاری ها، شخصیت ها و حرکت های روایت تقسیم کردیم. «کتیبه» از شعرهای روایی

  • بررسی ریخت شناسانۀ «داستان ضحّاک» بر اساس نظریۀ ولادیمیر پراپ

    Articleفصلنامه مطالعات نظریه و انواع ادبیخدیجه تندکی، khadijeh tondoki hakim sabzevari universityحکیم سبزواری ابراهیم استاجی، ebrahim estaji hakim sabzevari universityحکیم سبزواری

    تحلیل داستان از منظر تجزیۀ عناصر آن، امروزه یکی از نوین ترین شیوه های تحقیقات ادبی است که کانون توجّه بسیاری از دانش پژوهان قرارگرفته است. روش فرمالیست های روسی که منجر به مکتب ساختارگرایی شد، بر روش تحقیقات پژوهشگران مؤثر واقع شد. ساختارگرایان معتقدند که هر داستان را می توان به

  • ریخت شناسی «هفت خوان رستم از شاهنامۀ فردوسی» بر اساس نظریۀ ولادیمیر پراپ

    Article2014پژوهشنامه ادب حماسیحمیدرضا فرضی، فرناز فخیمی فاریابی

    ریخت شناسی قصه های عامیانه در سال 1928م. توسط فرمالیست روسی «ولادیمیر پراپ» آغاز شد. اساس کار وی بر پایۀ اعمال شخصیّت های قصه نهاده شده و در سال های اخیر، یکی از شیوه های رایج در تحلیل ساختاری قصه ها بوده است. در این مقاله، هفت خوان رستم که از جمله قصه های پرماجرای شاهنامۀ فردوسی

  • بررسی ریخت‌شناسانۀ «داستان ضحّاک» بر اساس نظریۀ ولادیمیر پراپ

    Article2016فصلنامه مطالعات نظریه و انواع ادبیاستاجی, ابراهیم، تندکی, خدیجه

    تحلیل داستان از منظر تجزیۀ عناصر آن، امروزه یکی از نوین‌ترین شیوه‌های تحقیقات ادبی است که کانون توجّه بسیاری از دانش‌پژوهان قرارگرفته است. روش فرمالیست‌های روسی که منجر به مکتب ساختارگرایی شد، بر روش تحقیقات پژوهشگران مؤثر واقع شد. ساختارگرایان معتقدند که هر داستان را می‌توان به