تأثیر گاز ازن روی شپشه برنج، sitophilus oryzae (col.: curculionidae)، و شپشه دندانه دار، oryzaephilus surinamensis (col.: silvanidae)، در انبارهای خرما، گندم و برنج
Abstract
به دلیل اهمیت اقتصادی آفات انباری و مقاوم شدن آفات نسبت به فسفین و متیل بروماید، جایگزین کردن ترکیبات مناسب دیگر در امر کنترل ضروری می باشد. بدین منظور اثر کشندگی گاز ازن در کنترل دو گونه آفات مهم انباری، شپشه برنج، sitophilus oryzae l.، و شپشه دندانه دار، oryzaephilus surinamensis (l.)، مورد بررسی قرار گرفت. حشرات کامل به طور جداگانه در انبارهای حاوی سه نوع مواد غذایی (خرما، گندم و برنج) و در اعماق 30، 40، 45 و 100 سانتی متری تحت تأثیر گاز ازن قرار گرفتند و تلفات بعد از 24 ساعت شمارش شد. نتایج نشان داد گاز ازن در توده خرما تلفات کمتری را روی حشرات مورد آزمایش نسبت به گندم و برنج ایجاد کرد. تلفات به وجود آمده توسط گاز ازن در عمق های مختلف، مرگ ومیر متفاوتی ایجاد کرد اما میزان مرگ ومیر ایجاد شده برای هر دو آفت در عمق 100 سانتی متری محصولات غذایی معنی دار بود. مقدار مجذور امگا (2w) مربوط به عمق محصول (05/0) بیشتر از مقدار 2w نوع محصول (004/0) بود، بنابراین در ایجاد تلفات توسط ازن در حشرات مورد آزمایش نقش عمق محصول بیشتر از نقش نوع محصول بوده است. آزمون های کشندگی نسبی نیز مؤید این مطلب بود که در عمق 100 سانتی متری مقدار lc50ازن برای s. oryzae و o. surinamensis در خرما بیشتر از گندم و برنج است.