امکان سنجی کشت زیتون با استفاده از فرآیند تحلیل سلسله مراتبی(ahp) در سامانه اطلاعات جغرافیایی (مطالعه موردی: غرب مازندران)
Abstract
کشاورزی اصلیترین رکن تامین نیازهای غذایی یک جامعه بوده و عاملی تعیین کننده در بی نیازی از انواع مواد غذایی و مواد اولیه صنایع وابسته محسوب میشود. در این زمینه تولید روغنهای گیاهی دارای ارزش اقتصادی بوده و از نظر غذایی نیز حائز اهمیت میباشد. در این پژوهش با استفاده از 16 پارامتر برای پهنه بندی کشت زیتون استفاده شده است که 12پارمتر اقلیمی استان طی دوره20 ساله (2010-1990) از 14 ایستگاه سینوپتیک استان که 5 ایستگاه در درون منطقه و 9 ایستگاه به عنوان ایستگاهای کمکی و 4 پارامتر زمینی مورد استفاده قرار گرفته است. دادهای از طریق سازمان هواشناسی مازندران و سازمان زمینشناسی و سازمان جغرافیایی و منابع طبیعی استان گردآوری شد. بعد از آن به تهیه پایگاه اطلاعات مورد نیاز پرداخته شد. جهت تجزیه و تحلیل اطلاعات از نرم افزارهای گرافیک مبنا مانند arc gis10 و آمار مبنا شامل pasw و choiseexpert استفاده گردیده است. همچنین جهت عملیات پهنهبندی عناصر اقلیمی مؤثر در کشت زیتون از روشهای زمین آمار و مدلهای کریجینگ و idw استفاده شده و برای تعیین ارزابی بهترین مدل، از نیم تغییر نگار استفاده گردیده است. همچنین جهت تلفیق و استخراج وزنهای مؤثر در عملیات مکانیابی از مدل فرآیند تحلیل سلسله مراتبی (ahp) و روش index overlay استفاده شده است. نتایج تحقیق نشان میدهد مدلهای کریجینگ معمولی و ساده با سه تابع دایرهای،کروی و گوسین بهترین مدلها جهت پهنه بندی بوده که انتخاب گردیدند. همچنین با توجه به تلفیق نقشه ها و استخراج مناطق مستعد جهت کشت زیتون، نتایج نشان میدهد که بهترین منطقه برای کشت مناطق مرتفع عباس آباد تنکابن بین ارتفاعات (400-800) متر دامنههای رو جنوب این منطقه میباشد.مناطقاهمیت بسیارقوی تا فوقالعاده قوی 124/3944 هکتار، اهمیت بسیارقوی 26/28396 هکتار، اهمیت قوی تا بسیار قوی7/132906هکتار، اهمیت قوی2/353788هکتار را دارا میباشند. این نتایج دال بر مستعد بودن منطقه از لحاظ شرایط اقلیمی جهت کشت محصول زیتون میباشد.