بررسی طنز در داستان های کوتاه محمّدعلی جمالزاده
Abstract
بارزترین درونمایه نثر جمالزاده در داستانهایش، توجّه ویژه به انتقاد اجتماعی است. زبان داستانهای طنز او بسیار ساده و روان است. جمالزاده گاهی عنصر طنز را در کلّ داستان و گاهی رگههایی از آن را در اجزای داستان بهکار میبرد. او برای رسیدن به این هدف، از اغراق، تضاد، القاب غیر متعارف، طعن، کنایه، تشبیه و توصیف استفاده میکند. او به موضوع و مضمون داستان، بیش از سبک و ساختار آن توجّه داشتهاست و به همین دلیل، داستانهایش از لحاظ صناعت داستاننویسی زیاد منسجم نیست. در مقاله پیشرو، ابتدا بهصورت گذرا، طنز و تاریخ آن در ادبیات فارسی مطرح گردیدهاست و در ادامه بهصورت مختصر به معرّفی جمالزاده پرداختهشدهاست. بخش اصلی این مقاله به بررسی داستانهای کوتاه طنزآمیز جمالزاده از دیدگاههای مختلف اختصاص دارد.