تأثیر یک برنامه تمرین قدرتی و تعادلی بر عملکرد تعادل و کیفیت زندگی مردان سالمند دارای ترس از افتادن
Abstract(in Persian; no English abstract is available)
اهداف: افتادن ها در سالمندان عمدتاً به دلیل نقایص تعادل و ناپایداری قامتی رخ می دهد. افتادن ها و آسیب های ناشی از آنها به ترس از افتادن در سالمندی منجر می شود. این ترس رایج ترین ترس در سالمندان است و به اُفت خودتحمیل شده در فعالیت ها و کارکرد در سالمندی منجر می شود. افتادن ها و ترس از افتادن و پیامدهای منفی آنها می تواند اثراتی منفی بر کیفیت زندگی و فعالیت های زندگی روزانه و کارکردهای جسمانی داشته باشد. براین اساس هدف این پژوهش بررسی تأثیر برنامه مداخله تمرینی قدرتی و تعادلی روی عملکرد تعادل و کیفیت زندگی سالمندان دارای ترس از افتادن ساکن در جامعه بود. مواد و روش ها: روش این تحقیق، نیمه تجربی با طرح پیش آزمون و پس آزمون بود و جامعه آماری آن را سالمندان مرد شهر اراک تشکیل می دادند. از این جامعه 130 سالمند مرد در آزمون غربالگری شرکت کردند و از بین آنها 31 نفر واجد شرایط دارای ترس از افتادن انتخاب و به طورتصادفی به گروه آزمایش (51=n) با میانگین سنی 66/07 سال و گروه کنترل (61=n) با میانگین سنی 70/14 سال تقسیم شدند. آزمودنی های گروه آزمایش در برنامه مداخله تمرینی ده هفته ای، هر هفته سه جلسه و هر جلسه 90 دقیقه شرکت کردند. این مداخله تمرینی شامل تمرین کششی، تمرین قدرتی اندام های فوقانی و تحتانی، تمرین تعادل و سردکردن بود که در حضور یک پزشک اجرا شد. داده ها با استفاده از ابزارهای روا و پایای آزمون مختصر وضعیت روانی (mmse)، کیفیت زندگی (sf-36)، اعتماد به تعادل ویژه فعالیت ها (abc) و آزمون عملکردی تعادلی ایستادن یک پا جمع آوری شد. برای تجزیه و تحلیل داده ها از آزمون تی-استیودنت مستقل با سطح معنی داری 0/05 و نسخه 16 نرم افزار spss و نمره های پیش آزمون و پس آزمون از آزمون تی مقایسه ای استفاده شد. یافته ها: بین میانگین نمره آزمون مختصر وضعیت روانی آزمودنی های گروه آزمایش و کنترل تفاوت معنی داری وجود نداشت (0/244=p). یافته ها نشان داد میانگین نمره آزمون عملکرد تعادل ایستادن یک پا با پای اتکا (0/039=p) و راهنما (0/001≥p) به طورمعنی داری بهبود یافت. به علاوه این برنامه مداخله تمرینی میانگین نمره زیرمقیاس های کیفیت زندگی از جمله کارکرد جسمانی، محدودیت نقش به دلیل سلامت جسمانی، درد بدنی، ادراک از سلامت عمومی، سرزندگی (انرژی/خستگی) و سلامت ذهنی عمومی را به طورمعنی داری بهبود داد (0/05≥p). در میانگین نمره زیرمقیاس های کارکرد اجتماعی و محدودیت نقش به خاطر مشکلات احساسی، پس از برنامه مداخله تمرینی تفاوت معنی داری مشاهده نشد (0/05<p). نتیجه گیری: براساس نتایج،10 هفته برنامه مداخله تمرینی قدرتی و تعادلی، تعادل و کیفیت زندگی سالمندان دارای ترس از افتادن را بهبود بخشید. این نتایج نقش قدرت عضلانی و تعادل را در فعالیت های زندگی روزانه سالمندان دارای ترس از افتادن برجسته می کند. همچنین این یافته ها بر اهمیت استفاده از شیوه ترکیب مداخله تمرینی قدرتی و تعادلی برای بهبود وضعیت سلامتی و پیشگیری از افتادن در سالمندان تأکید می کند. بنابراین این برنامه می تواند در بهبود تعادل و کیفیت زندگی مرتبط با سلامت سالمندان مفید باشد و سالمندی موفقیت آمیز را ارتقا دهد.