Article

بررسی زبان شناختی واژة قرآنی «کفر»

Download full textFree with an account; signing up with Google takes seconds

Abstract(in Persian; no English abstract is available)

کاربرد واژه ها در معانی حقیقی یا مجازی زمان خود از ویژگی هایی است که هر گوینده ای در کلام خویش به آن اهتمام ویژه دارد. بر این اساس، معانی ای که پس از ایراد سخن برای واژگان پدید می آید هرگز نمی تواند مراد گویندة آن سخن باشد و مخاطبان آن سخن نیز نمی توانند مفاد کلام را طبق معانی جدید واژه ها، استنباط کرده و به صاحب سخن نسبت دهند، بلکه باید ذهن را از معناهایی که پس از ایراد سخن برای الفاظ به وجود آمده منصرف ساخت و بر مبنای معانی الفاظ در زمان ایراد سخن، مقصود گوینده را دریافت. این حقیقت در رابطه با درک و فهم واژگان قرآن کریم از اهمیت دوچندانی برخوردار است، زیرا قرآن کریم با زبان عصر نزول سخن گفته و واژگان را در معانی رایج آن زمان به کار برده است. بر این اساس پژوهش حاضر باعنایت به کاربردهای قرآنی واژة «کفر» به سیر تطور معنایی آن در زبان های سامی و از جمله زبان عربی پرداخته و سپس به بررسی خاستگاه واژه و ریشه شناسی آن می پردازد. علاوه بر این، دیدگاه های تفسیری و روایی نیز در خلال پژوهش مورد بررسی قرارگرفته و در پایان با نقد و بررسی برابر نهاده های واژة «کفر» در برخی از شاخص ترین ترجمه های فارسی، مفهومی دقیق تر برای این واژه و مشتقات آن بدست داده می شود. در این پژوهش دو معادل برای واژة «کفر» و مشتقات آن پیشنهاد می شود: نخست مفهوم ناسپاسی (نعمت و...) و دوم مفهوم انکار خداوند (نقطة مقابل ایمان).

Authors and affiliations
  1. آذرتاش آذرنوش — استاد دانشگاه تهران
  2. مریم قاسم احمد — دانشجوی دکتری علوم قرآن و حدیث دانشگاه تهران

Similar items

  • بررسی زبان شناختی واژه قرآنی «مسجد»

    فهم قرآن و دریافت معنای دقیق آن مانند هر متن معنادار دیگری در اولین گام خود نیازمند رمزگشایی از ئاژگانی است که چون حلقه های یک زنجیر کنار هم قرار می گیرند تا آن کلام را موجودیت بخشند. چنان که دریافت نادرست واژگان یک متن تفسیر نادرستی از آن را به همراه دارد. در این جستار تطور تاری

  • بررسی زبان‌شناختی واژة قرآنی «کفر»

    Article2012ادب عربیآذرتاش آذرنوش، مریم قاسم احمد

    کاربرد واژه‌ها در معانی حقیقی یا مجازی زمان خود از ویژگی‌هایی است که هر گوینده‌ای در کلام خویش به آن اهتمام ویژه دارد. بر این اساس، معانی‌‌ای که پس از ایراد سخن برای واژگان پدید می‌آید هرگز نمی‌تواند مراد گویندة آن سخن باشد و مخاطبان آن سخن نیز نمی‌توانند مفاد کلام را طبق معانی ج

  • تحلیل زبان شناختی واژه های «نعمت» و «رزق» در آیات قرآن کریم بر پایه الگوی ارتباطی دیوید برلو و یاکوبسن

    Article2020پژوهش های ادبی - قرآنیسید سجاد غلامی، سید مهدی جوکار

    از جمله واژگان پربسامد در قرآن کریم دو واژه «نعمت و رزق» است که متجلی دو صفت «رزّاق و منعم» از اوصاف خداوندی است. در تفکر دینی، بین رازق و مرزوق و منعِم و منعَم ارتباط گفتاری ویژهای وجود دارد. خداوند در ایجاد این ارتباط پیشقدم است. این جستار درصدد است با استفاده از روش توصیفی –تح

  • ریشه شناسی واژه قرآنی «علم» در زبان های سامی

    Articleجستارهای زبانیعلی حاجی خانی، استادیار علوم قرآن و حدیث، دانشگاه تربیت مدرس، تهران کاووس روحی برندق، استادیار علوم قرآن و حدیث دانشگاه تربیت مدرّس، تهران علی دهقان، دانشجوی دکتری علوم قرآن و حدیث دانشگاه تربیت مدرّس، تهران

    واژه قرآنی علم در معنای دانستن یکی از معانی محوری در زبان قرآن کریم و محور حوزه معنایی ادراک و دانایی است و ازاین رو درک طرز ساخت تاریخی آن نه تنها به لحاظ واژه شناسی قرآن بلکه به لحاظ درک انسان شناختی از فضای نزول قرآن نیز اهمیت داشته و در تفسیر قرآن کارآمد است. این جستار با بهر

  • رویکردی زبان شناختی پیرامون چند معنایی واژه «رحمه» در قرآن

    Article2015فصلنامه پژوهش های ادبی - قرآنیابوالفضل سجادی، سمیه ماستری فراهانی

    زبان مجموعه ­ای از واژگان زنده و پویاست که همواره در حال نوزایی و گسترش معنایی هستند. در بررسی­ های معناشناختی مطالعات زبان شناسی، چند معنایی ««polysemy یکی از مهم­ترین موضوعات قابل طرح در همة سطوح زبانی بوده که از آن جمله، می­توان به چند معنایی واژگانی یا همان چند معنایی جانشینی

  • رویکردی زبان شناختی پیرامون چند معنایی واژه «رحمه» در قرآن

    Article2015پژوهش های ادبی - قرآنیابوالفضل سجادی، سمیه ماستری فراهانی

    زبان مجموعه‌ای از واژگان زنده و پویاست که همواره در حال نوزایی و گسترش معنایی هستند. در بررسی‌های معناشناختی مطالعات زبان شناسی، چند معنایی ««Polysemy یکی از مهم‌ترین موضوعات قابل طرح در همة سطوح زبانی بوده که از آن جمله، می‌توان به چند معنایی واژگانی یا همان چند معنایی جانشینی ا