مکان یابی بهینه ایستگاههای پایش آلودگی هوا با استفاده از روشهای فرا رتبه ای
Abstract
در سالهای اخیر رشد روز افزون جمعیت، وسایل نقلیه و کارخانه های صنعتی باعث شده است تا آلودگی هوا، مشکلات زیادی را در محیط زیست بشر ایجاد کند و سلامتی آنها را به خطر اندازد. برای بررسی کیفیت هوا، داده های مختلف که به کمک سنجنده های موجود در ایستگاههای سنجش آلودگی هوا جمع آوری می شوند، مورد نیازند. پایش واقعی وضعیت آلودگی هوا، نیازمند توریع مناسب و دقیق ایستگاهها در کل منطقة مطالعاتی است که جانمایی بهینه این ایستگاهها را می توان با استفاده از روشهای تصمیم گیری چندمعیاره عملی ساخت. در تحقیق حاضر، با توجه به ضرورت تعیین دقیق مکان احداث ایستگاههای سنجش آلودگی در کلانشهر تهران، ابتدا 20 محل جدید پیشنهاد شد. اولویت این ایستگاهها بر مبنای معیارهای مهمی نظیر؛ تراکم جمعیت، فاصله از ایستگاههای موجود، فاصله از درختان، فاصله از دیوار ساختمان ها و فاصله از خیابان ها به کمک سه روش promethee، electre و wsm محاسبه شدند و مورد مقایسه قرار گرفتند. همچنین برای ارائه رتبه بندی واحد، از روشهای ادغام سه گانه (میانگین حسابی، بردا و کاپلند) استفاده شد. در نهایت و برای بررسی اعتبار نتایج به دست آمده، نقشه های کیفیت هوا تولید و میزان تطابق نقشه ها با نتایج روشهای تصمیم گیری مختلف محاسبه شد. نتایج حاکی از بهینگی جواب های حاصل از روشهای promethee و ادغام سه گانه است. این نتایج همچنین مؤید نیاز شدید به احداث ایستگاههای جدید در حوالی بزرگراه بسیج، بزرگراه فتح، بزرگراه شهید عراقی، بزرگراه یادگار امام و بزرگراه تهران-ورامین است.