ارزیابی کیفیت ارائه مراقبت های پس از زایمان بر اساس مدل بروس در مراکز بهداشتی درمانی شهر مشهد سال ۹۳-۱۳۹۲

خدیجه خدیجه میرزایی، khadijeh mirzaee associate professor, department of reproductive health, school of nursing and midwifery, mashhad university of medical sciences, mashhad, iran.دانشیار گروه بهداشت باروری، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران.سازمان اصلی تایید شده: دانشگاه علوم پزشکی مشهد (mashhad university of medical sciences) سمیه سمیه اولادی قادیکلایی، somayyeh oladi ghadikolaee msc student of midwifery, department of midwifery, school of nursing and midwifery, mashhad university of medical sciences, mashhad, iran.دانشجوی کارشناسی ارشد مامایی، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران.سازمان اصلی تایید شده: دانشگاه علوم پزشکی مشهد (mashhad university of medical sciences) محمد تقی محمد تقی شاکری، mohamad taghi shakeri professor, department of biostatistics and epidemiology, school of health, mashhad university of medical sciences, mashhad, iran.استاد گروه آمار زیستی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران.سازمان اصلی تایید شده: دانشگاه علوم پزشکی مشهد (mashhad university of medical sciences) سید مجتبی سید مجتبی موسوی بزاز، seyed mojtaba mousavi bazzaz associate professor, department of community medicine, school of medicine, mashhad university of medical sciences, mashhad, iran.دانشیار گروه پزشکی اجتماعی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران.سازمان اصلی تایید شده: دانشگاه علوم پزشکی مشهد (mashhad university of medical sciences)

Abstract

مقدمه: ارزیابی کیفیت مراقبت های بهداشتی - درمانی به عنوان یک معیار ضروری جهت ارتقای کیفیت مراقبت ها در نظر گرفته می شود که می تواند منجر به بهبود بخشیدن نتایج برنامه ها و اثربخش کردن آن ها شود. یکی از روش های ارزیابی کیفیت مراقبت، مدل بروس است که با کمک آن می توان به شناسایی واحدهای ضعیف و رفع کمبودها پرداخت. مطالعه حاضر با هدف ارزیابی ارائه کیفیت مراقبت های پس از زایمان بر اساس مدل بروس در مراکز بهداشتی درمانی شهر مشهد انجام شد. روش کار: این مطالعه مقطعی در سال 93-1392 بر روی 500 نفر از مادران در 19 مرکز بهداشتی درمانی شهر مشهد انجام شد. افراد به روش نمونه گیری چند مرحله ای انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده ها شامل پرسشنامه مشخصات واحد پژوهش و چک لیست ارزیابی مراقبت طبق مدل بروس شامل شش بُعد مهارت فنی، مشاوره و آموزش، ارتباط بین فردی، انتخاب آگاهانه، مکانیسم پیگیری، سازماندهی شرایط و خدمات بود. داده ها با استفاده از نرم افزار آماری spss (نسخه 16) و روش های آمار توصیفی و تحلیلی مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. میزان p کمتر از 05/0 معنی دار در نظر گرفته شد. یافته ها: کیفیت کلی مراقبت های پس از زایمان از سطح متوسطی برخوردار بود. در این مطالعه بُعد مهارت فنی (معاینات بالینی) و مشاوره و آموزش در مراقبت های پس از زایمان ضعیف و بقیه ابعاد شامل مهارت فنی (شرح حال گیری)، ارتباط بین فردی، مکانیسم پیگیری و انتخاب آگاهانه از سطح متوسطی برخوردار بودند. بر اساس نتایج آزمون کروسکال والیس، بین میانگین نمره ابعاد مختلف کیفیت به جز در بُعد مکانیسم پیگیری در بقیه ابعاد در مراکز بهداشتی درمانی شهر مشهد اختلاف وجود داشت (05/0>p). نتیجه گیری: با توجه به کیفیت ضعیف معاینات بالینی و بُعد مشاوره و آموزش در این مراقبت ها و تأثیر آن در پیشگیری از عوارض دوران پس از زایمان، انجام تحقیقات بیشتر در زمینه علت کیفیت پایین این مراقبت ها پیشنهاد می شود. کلمات کلیدی: ارزیابی کیفیت، مدل بروس، مراقبت پس از زایمان