بررسی ماهیت صوتشناختی واکههای فارسی در هجاهای cvگفتار اظهاری
Abstract(in Persian; no English abstract is available)
در این مقاله، واکههای زبان فارسی معیار را برحسب متغیرهای سازههای اول و دوم (f1و f2)، بسامد پایه (f0)، شدت (انرژی) و دیرش در هجاهای cvگفتار اظهاری (همخوانها و واکه های زبان فارسی)، بهلحاظ صوتشناختی بررسی کردهایم. برای تحقیق، پنج گویشور فارسیزبان را از دادگان آوایی فارس دات تلفنی برگزیدهایم که هریک، واکههای فارسی را در بافت همخوانی (23 همخوان)، با سرعت ثابت تولید کردهاند؛ بدین صورت، درمجموع، 690 داده (23*6*5 =690) را بهدست آوردهایم. با توجه به اینکه ارتفاع واکهها با f1، ازنوع عکس و رابطۀ f2با محل تولید واکه (پسین یا پیشین)، ازنوع مستقیم است، فضای واکههای فارسی را برحسب میانگین متغیرهای f1و f2- f1نشان دادهایم و میانگین مقادیر بهدستآمده از بسامد پایه و شدت در واکهها را بهصورت مستقل از همخوانها نیز تعیین کردهایم. f0در واکهها، با ارتفاع، نسبت مستقیم دارد و انرژی با آن، نسبت عکس دارد. در این بررسی، میانگین دیرش واکهها را نیز محاسبه کردهایم. نزدیکبودن مقدار میانگین برخی واکه ها به یکدیگر براساس دستکم یکی از متغیرهای f1وf2 میتواند دلیلی قانعکننده برای کاهش و نیز گرایش واکههایی ناپایدار مانند /a/به واکههای پایدار مانند [ɑ]باشد. در این پژوهش، متغیرهای بسامد پایه و انرژی در واکهها را در بافت همخوانی، شامل همخوانهای گرفتۀ واکدار و بیواک، و همخوانهای گرفتۀ واکدار و رسا نیز محاسبه کرده و دریافتهایم که بافت همخوانی مجاور پیشین، در f0و انرژی واکه ها اثری ندارد