نقد و تحلیل رمان های نادر ابراهیمی ( با تأکید بر رمان های آتش بدون دود، بار دیگر شهری که دوست می داشتم، یک عاشقان? آرام تکثیر تأسف انگیز پدر بزرگ )
Abstract
ادبیات داستانی معاصر ایران نیازمند توجهی جدی است تا با بررسی نقاط قوت وضعف این بخش از ادبیات، زمینه رشد و شکوفایی آن فراهم شود.ابراهیمی یکی از نویسندگانی است که با آثار فراوان خدمت شایانی به ادب و فرهنگ این مرز و بوم کرده است. وی نوشتن داستان را از سال ها پیش از پیروزی انقلاب اسلامی شروع کرد.جامع? خفقان آورآن دوران ایجاب می کردکه وی از طرح مسائل به طور مستقیم در آثارش پرهیز کرده با نوشتن فابل ها وداستان هایی اززبان حیوانات افکار واندیشه های خود را به صورت غیر مستقیم بیان کند. وی با نوشتن بیش از 100 کتاب در زمینه های مختلف داستانی نمایشنامه و فیلمنامه و ... عنوان پرکارترین نویسنده معاصر را از آن خود کرده است.ابراهیمی با نوشتن داستان های :«خانه ای برای شب» ، (1340)، دشنام (1341) « آرش درقلمرو تردید» (1342) « بدنام » (1342)، « آتش بدون دود » (1352)، « باردیگرشهری که دوست می داشتم » (1345) و... جایگاه ویژه ای در میان داستان نویسان معاصر بدست آورد. بهترین و موفق ترین اثرداستانی ابراهیمی، رمان بلند هفت جلدی« آتش بدون دود» است.او با نوشتن این رمان جایز? نویسنده برتربیست سال بعد از پیروزی انقلاب اسلامی را از آن خود کرد.رمان« بار دیگر شهری که دوست می داشتم» نیز یکی از بهترین عاشقانه ها در حوزه ادبیات داستانی ایرانی است.این رمان به لحاظ دارا بودن جملات زیبای شاعرانه و نیزبه دلیل بکارگیری شیو? جریان سیال ذهن دارای اهمیتی زیادی است و شاید بعد از «شازده احتجاب» گلشیری یکی از موفق ترین آثار داستانی است که به شیو? جریان ذهن نوشته شده است. ابراهیمی در آثار خود همواره به مردم و مشکلات آن ها توجه داشته، هیچ گاه خود را جدا از مردم نمی دانست. وی گاه به حمایت از حقوق اقوام مختلف ایرانی پرداخته است و از ظلمی که در طول تاریخ به برخی از اقوام ایرانی شده پرده بر می دارد. برای نمونه در داستان «آتش بدون دود» نویسنده کوشیده مظلومیت قوم ترکمن را در طول تاریخ نشان دهد. یکی دیگر از ویژگی های آثار ابراهیمی توجه بیش از اندازه او به مسائل سیاسی و اجتماعی کشور بود. این توجه فراوان به خوبی در آثارش مشهود است و درونمایه غالب آثار وی را در بر می گیرد. زبان نوشته های ابراهیمی ساده و روان است. وی برای هر مضمونی نثری جداگانه دارد. زبان نوشته های وی گاه جدی، گاه شاعرانه و آهنگین،گاه ساده وروان است. به طورکلی بایدگفت داستان های ابراهیمی ازلحاظ فنون داستان نویسی دچارضعف می باشند وهنرابراهیمی تنها دربکارگیری انواع نثر و زبان است. کلید واژه - ادبیات داستانی فارسی، نادر ابراهیمی، شیو? داستان نویسی ابراهیمی، رمان، نقد داستان