بررسی شاخص های ارزشیابی عملکرد گروه ها و دانشکده های علوم انسانی به منظور تدوین یک مدل ساختاری
Abstract
تحقیق حاضر به منظور تدوین مدل ارزشیابی عملکرد گروه ها و دانشکده های علوم انسانی و تعیین وزن و اهمیت عوامل، ملاکها و شاخصهای مدل انجام گردید. به منظور نیل به اهداف تحقیق با بهره گیری از مبانی نظری تحقیق، پژوهشهای داخلی و خارجی و همچنین بهره گیری از روش مصاحبه گروه های کانونی تعداد 247 شاخص برای اندازه گیری 62 ملاک و 10 عامل تهیه و برای اجراء در بین نمونه آماری آماده گردید. ضمنا به منظور ارزشیابی دانشجویان از کیفیت آموزشی استادان، فرم 71 سوالی طراحی و در10 مقوله تنظیم گردید. در نهایت مقیاس طراحی شده در بین 200 نفر از استادان و 1000 نفر از دانشجویان دانشگاه های دولتی شهر تهران اجراء و اطلاعات گردآوری شده با استفاده از نرم افزار spss/13 تحلیل گردید. برای تدوین مدل ساختاری ارزشیابی عملکرد گروه ها و دانشکده های علوم انسانی از روش تحلیل عوامل و برای تعیین وزن و اهمیت نسبی متغیرها (ملاکها و شاخص ها)، از مجذور بارهای عاملی (a_ji^2) استفاده گردید. نتایج حاصله نشان داد که مدل ارزشیابی عملکرد گروه ها و دانشکده های علوم انسانی دارای 10 عامل می باشد که سه عامل آن مربوط به نتایج و 7 عامل آن مربوط به توانمندسازها می باشد. عوامل نتایج شامل فعالیتهای پژوهشی، فعالیتهای آموزشی و فعالیتهای فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی می باشد که مجموعا 61 درصد امتیازات مدل را شامل می شود. عوامل توانمندساز شامل عامل مدیریتی، تجهیزات، خدمات، انتشارات، فضا، اعضاء هیات علمی و دانشجویان می باشد و مجموعا 39 درصد امتیازات مدل را شامل می شود. پایایی عوامل نیز با استفاده از ضریب آلفای کرانباخ مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد که حداقل ضریب آلفا برای عامل دانشجویی با 92/0 و حداکثر آن متعلق به عوامل فضاهای آموزشی و غیر آموزشی، تجهیزات، خدمات و انتشارات هر کدام با 97/0 می باشد. اعتبار پرسشنامه ایرانی ارزشیابی دانشجویان از کیفیت آموزشی استادان با استفاده از تحلیل عاملی بررسی و بر این اساس 10 عامل استخراج گردید. این عوامل با توجه به مبانی نظری تحقیق و محتوای سوالات قرار گرفته روی عوامل تحت عناوین توانایی علمی، پویایی و علاقه مندی، تقویت انگیزه و توانایی های دانشجویان، کیفیت ارتباط انسانی استاد و دانشجو در کلاس درس، کیفیت ارتباط انسانی استاد و دانشجو در خارج از کلاس درس، ارزیابی و بازخورد، سازماندهی (وضوح)، رعایت مسائل اخلاقی، رعایت نظم و مقررات آموزشی و رضایت از استاد نامگذاری شد. پایایی پرسشنامه ایرانی ارزشیابی دانشجویان از کیفیت آموزشی استادان با استفاده از ضریب آلفای کرانباخ برآورد گردید. بر اساس نتایج حاصله، ضرایب آلفای عوامل 10 گانه (به استثناء عامل رعایت مسائل اخلاقی که 61/0 می باشد) رضایت بخش می باشد. کوچکترین ضریب آلفا پس از عامل رعایت مسائل اخلاقی متعلق به عامل رعایت نظم و مقررات آموزشی برابر با 69/0 با 3 سوال و بزرگترین ضریب آلفا متعلق به عامل توانایی علمی برابر با 91/0 با 18 سوال می باشد. ضریب پایایی کل پرسشنامه نیز 97/0 به دست آمد که قابل توجه است.