بررسی وضعیت حقوقی چک امانی در ایران
Abstract
امروزه با کاهش ارزش نقدینگی ، استفاده از چک در روابط خصوصی اشخاص حقیقی و حقوقی افزایش یافته است. در این میان ، چک امانی به عنوان یکی از انواع چک ، پدیده ای حقوقی است که ماهیت حقوقی ویژه ی خود را دارد. هرچند کاربرد چک امانی تنها به منظور امانت گذاشتن به معنای محض نیست ، بلکه به منظور تضمین انجام تعهدات ناشی از معاملات نیز صادر می شود ، اما عنوان « امانی» نشانگر وجود رابطه ی امانی میان طرفین است. با این وجود تبیین دقیق ماهیت و آثار حقوقی آن وسیله ی حقوقدانان انجام نشده است و این امرابهاماتی را به وجود آورده است. اما آنچه که بدیهی به نظر می رسد ، وجود ید امانی ذینفع و امین بودن اوست. لیکن حقوق و تکالیف امین در چک امانی محض با انواع دیگر آن متفاوت است. بنابراین هدف از انجام این تحقیق ، تبیین ماهیت و آثار حقوقی و نیز ضمانت اجرای مربوط به این نوع چک و افزایش سطح آگاهی استفاده کنندگان از آن ، قضات ، وکلا و… می باشد که به شیوه ای توصیفی- تحلیلی به بررسی آن پرداخته ایم. از مهمترین نتایج این پژوهش این است که ماهیت حقوقی چک امانی محض بسته به مصادیقش متغییر خواهد بود ، همچننین صدور چک امانی وسیله ی متعهد اصلی و شخص ثالث ، به ترتیب تضمین و ضمان معلق به التزام تادیه است و ماهیت حقوقی چک امانی که در وجه متعهد قرارداد پایه صادر شده است ، قرارداد وثیقه می باشد.