مطالعه ی رابطه ی مستقیم و غیر مستقیم کیفیت خدمات اصلی و پشتیبانی یادگیری از طریق راهبردهای انگیزش برای یادگیری با پیشرفت تحصیلی دانشجویان آموزش از دور
Abstract
این پژوهش به منظور ارائه ی مدلی برای شناسایی تاثیر کیفیت خدمات اصلی و پشتیبانی یادگیری از طریق راهبردهای انگیزش برای یادگیری بر پیشرفت تحصیلی دانشجویان آموزش از دور انجام گرفت. روش پژوهش از نظر راهبرد اصلی: کمی؛ از نظر هدف: کاربردی؛ از نظر راهکار اجرایی: میدانی و اسنادی و از نظر تکنیک تحلیلی: توصیفی- زمینه یابی و توصیفی- همبستگی بود. جامعه آماری این پژوهش را دانشجویان ترم سوم و بالاتر دانشگاه پیام نور ایران در نیمسال دوم سال تحصیلی 1389-1388، در مقاطع کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتری در رشته های مختلف با حجم تقریبی 700000 نفر تشکیل می داد. روش نمونه گیری این پژوهش تلفیقی از خوشه ای چند مرحله ای، طبقه ای و تصادفی بود. به همین منظور از بین استان های برخوردار، استان تهران؛ از بین استان های نیمه برخوردار، استان گیلان و از بین استان های محروم، استان اردبیل انتخاب و از بین استان های انتخابی نیز؛ دانشگاه پیام نور مرکز استان و یک مرکز یا واحد غیر از مرکز استان به شیوه ی تصادفی انتخاب شد. حجم نمونه ی کلی براساس جدول کرجسی- مورگان، با در نظر گرفتن خطای 05/0 = ?؛ و خوشه ای بودن روش نمونه گیری، قریب به 500 نفر در نظرگرفته شد که 476 پرسشنامه قابل تحلیل بود. جهت جمع آوری داده ها از پرسشنامه ی راهبردهای انگیزش برای یادگیری پینتریچ و همکاران (1993) بازنویسی شده توسط دانکن و مک کیچی (2005) حاوی سه مولفه ی انگیزش (با پایایی88/0= ?)، راهبردهای یادگیری (با پایایی92/0= ?) و راهبردهای مدیریت منابع یادگیری (با پایایی77/0= ?) در قالب پانزده زیرمقیاس؛ و پرسشنامه ی کیفیت خدمات اداری-آموزشی (سروکوال با پایایی 96/0= ? در سطح موجود و 95/0= ? در سطح مطلوب)، پرسشنامه ی کیفیت خدمات کتاب خانه ای (لایب کوال با پایایی 96/0= ? در سطح موجود و 98/0= ? در سطح مطلوب)، کیفیت خدمات آموزشی اساتید (سروکوال با پایایی 96/0= ? در سطح موجود و 98/0= ? در سطح مطلوب)، پرسشنامه ی کیفیت خدمات مشاوره ای (سروکوال با پایایی 99/0= ? در سطح موجود و 99/0= ? در سطح مطلوب)، و پرسشنامه ی کیفیت خدمات الکترونیکی از طریق سایت (ای-سروکوال با پایایی 97/0= ? در سطح موجود و 95/0= ? در سطح مطلوب) استفاده شد. پیشرفت تحصیلی نیز در قالب معدل نیمسال قبل از اجرای آزمون و معدل کل از خود دانشجویان پرسیده شد. داده های جمع آوری شده با استفاده از آزمون t تک نمونه ای، آزمون فریدمن، همبستگی پیرسون، رگرسیون چندگانه مدل ورود، و تحلیل مسیر، تجزیه و تحلیل گردید. نتایج نشان داد که وضعیت کیفیت در تمامی حوزه های خدمات و ابعاد آنها به گونه ی معنی داری پایین است. بالاترین میانگین شکاف به ترتیب مربوط به خدمات مشاوره ای، خدمات کتاب خانه ای، خدمات اداری-آموزشی، خدمات الکترونیکی از طریق سایت و در نهایت خدمات آموزشی اساتید بود. بین کیفیت خدمات در تمامی حوزه ها با پیشرفت تحصیلی و مولفه های راهبردهای انگیزش برای یادگیری رابطه معنی دار وجود دارد. کیفیت خدمات مورد مطالعه توان پیش بینی تغییرات پیشرفت تحصیلی و مولفه های انگیزش برای یادگیری را به گونه ی معنی دار داشتند. شاخص های برازندگی نشان داد که مدل ارائه شده، برازش مناسبی داشته و قابل تعمیم به جامعه بوده و کیفیت خدمات از طریق راهبردهای انگیزش برای یادگیری، تاثیر معنی داری بر پیشرفت تحصیلی یادگیرندگان دارد.