Thesis

بررسی فنی پارچه های زربفت ابروبادی به منظور احیای تکنیک بافت و امکان سنجی اجرای روشهای حفاظت و مرمت نمونه تاریخی منسوب به دوره صفوی

Abstract(in Persian; no English abstract is available)

پارچه های زربفت از جمله تکنیک های قدیمی بافت پارچه می باشند که یکی از الیاف تار یا پود آن نخ گلابتون بوده و نخ دیگر در گذشته حتما از ابریشم طبیعی و در سده اخیر می بینیم که از لیف مصنوعی نیز استفاده گردیده است. بر اساس نظر پروفسور گریشمن زری بافی سابقه بسیار طولانی دارد به طوری که بر روی کاشی کاری های دوره هخامنشی و ساسانی نقشی از این پارچه ها دیده می شود. شیوه های بافت آن به صورت دستگاه های سنتی و دستگاه های ژاکاردی می باشد. دستگاه سنتی زری بافی در گذشته به دستگاه دستوری مشهور بوده و کار تولید توسط دو نفر انجام می شده است. استفاده از دستگاه های ژاکاردی سابقه طولانی نداشته ضمن اینکه سرعت تولید را افزایش می داده است. پارچه زری انواع مختلفی داشته که در آنها اغلب مانور بافنده و طراح روی نخ های پود بوده است و نقش پارچه با تغییر رنگ نخ پود که به همراه نخ گلابتون بکار برده می شده، انجام می گرفته است. تنها یکی از انواع پارچه های زری است که تغییر رنگ در تار صورت میگیرد و پود فقط نخ گلابتون می باشد. نمونه های مورد مطالعه در این پروژه از این خانواده زربافت می باشند که در بین بافنده های قدیم به زربفت های ابر و بادی مرسومند. این در حالیست که بافت آنها در چند دهه اخیر منسوخ شده است لذا بر آن شدیم تا با مطالعه کامل بر روی چند نمونه موجود (2 نمونه از مجموعه های خانگی و 2 نمونه موجود در موزه یزد) بتوانیم علاوه بر فن شناسی دستگاه های بافندگی این پارچه، تکنیک بافت آن را احیا نماییم. مرحله مرمت پروژه به دلیل قدمت نمونه اصلی باید مورد مطالعه ی امکان سنجی قرار بگیرد تا با اطمینان، برای اقدامات مرمتی آن تصمیم گیری نمود. بدین منظور ابتدا به آسیب شناسی پارچه پرداخته و سپس مطالعات آزمایشگاهی ازجمله میکروسکوپ الکترونی صورت پذیرفت. با توجه به مناسب بودن نتایج، اقدامات حفاظت و مرمت انجام گردید.

Supervisors and advisors

مهناز عبداله خان گرجی، ابوالفضل داودی رکن آبادی