جایگاه خلیج فارس در سیاست خارجی مصر (2011 -1980 )
Abstract
الف.موضوع وطرح مسئله(اهمیت موضوع و هدف) مصر یکی از کشورهای بزرگ خاورمیانه، کشوری پرجمعیت و با تاریخ و تمدنی برجسته است که در مسائل حوزه خلیج فارس،خاور میانه، جهان عرب و قاره آفریقا نقش برجسته ای ایفا می کند. مصر با قرار گرفتن در تقاطع سه قاره آسیا، اروپا و آفریقا و دسترسی به کانال سوئز، دریای مدیترانه، موقعیت ژئوپولیتیکی ممتازی دارد. ب.مبانی نظری شامل مختصری ازمنابع،چارچوب نظری وپرسش ها وفرضیه ها چارچوب نظری براساس نظریه تصمیم گیری می باشد. فرضیه : سیاست خارجی مصر بر اساس منافع و علایق سیاسی و اقتصادی این کشور در خلیج فارس شکل گرفته است. پ.روش تحقیق شامل تعریف مفا هیم،روش تحقیق،جامعه مورد تحقیق،نمونه گیری وروش های نمونه گیری،ابزار اندازه گیری،نحوه اجرای آن،شیوه گردآوری وتجزیه وتحلیل داده ها. تعریف مفاهیم: منافع اقتصادی :حسنی مبارک با فروش ادوات نظامی و متخصصان نظامی به منطقه خلیج فارس درآمد قابل تو جهی را کسب نموده همکاری های مشترک اقتصادی با کشورهای منطقه خلیج فارس ، قطر ، عربستان ، کویت ، امارات متحده عربی و همچنین سرمایه گذاری کشور های منطقه در مصر، نقش به سزایی در اقتصاد مصر دارد. منافع سیاسی:با توجه به اهمیت منطقه خلیج فارس برای کشور مصر ، متعاقبا آن کشور نیز به دنبال حضور در مناسبات سیاسی منطقه ای می باشد . روش تحقیق: کتابخانه ای ت.یافته های تحقیق: عوامل موثردرتعیین سیاست خارجی مصر عبارتنداز1-اثر محیط داخلی: الف-ژئو پولیتیک ب-سیستم سیاسی ورهبری ج-نقش مخالفان داخلی د-ساختاراقتصادی 2-اثر محیط خارجی. مصر کوشیده است که در این منطقه حضور فعالی داشته باشد. نقش مصر را می توان به سه دوره تقسیم کرد. 1- سال های 1840-1811 2-دوره جمال عبدالناصر ده? 1960 3-دوره انورسادات و حسنی مبارک از سال 1980 تا کنون. اقتصاد مصر با ویژگیهایی چون جمعیت زیاد، محدودیت منابع طبیعی، وابستگی به بازارهای خارجی، وابستگی به منابع مالی خارجی درگرایش دولت مصر به مصالحه جویی نقش مهمی داشته است. ث.نتیجه گیری وپیشنهادات: دولت مبارک تلاش گسترده ای رابرای بازسازی وجهه مصرنزد کشورهای عربی و اسلامی به کارگرفت.و همواره پیگیر سیاست های پان عربیستی با رهبری و محوریت قاهره بوده است. درطول جنگ ایران و عراق دولت مبارک با حمایت از عراق تلاش کرد خود را به جمع دولت های عرب بازگرداند که در این راه موفق بود. دولت مبارک سیاست خارجی خود را در هم سویی با ایالات متحده اتخاذ نموده بود. بصورتی که سیاست ها و استراتژی های خارجی مبارک ملهم از غرب بوداز زمان چرخش سیاست خارجی دولت مصر به سمت ایالات متحده،مصربه یکی از حامیان و دریافت کنندگان کمک های نظامی و مالی آمریکا تبدیل شده است.. وجود منابع سرشار نفت و گاز در منطقه خلیج فارس ، مطرح بودن خلیج فارس به عنوان مهم ترین آبراه بازرگانی جهانی، مجاور بودن با مرکز ثقل انقلاب اسلامی و کانون های الهام بخش نهضت های اسلامی و ضد استکباری و نزدیکی آسیای میانه و قفقاز از جمله عواملی هستند که به این نقطه از جهان ویژگی خاصی بخشیده است.