نقد تاریخی رمان ایمپالای سرخ
Abstract
«چکیده» مبارزات مسلّحانه یکی از مسایل حساس جامعه در دوره ی پهلوی دوم بود که در به ثمررساندن انقلاب مردم نقش چشم گیری داشته است . این جریان بازتاب گسترده ای در تاریخ معاصر ایران داشت به نوعی ادبیّات و رمان نویسی ایران را تحت تأثیر قرار داد تا جایی که بسیاری از شاعران و نویسندگان، موضوع آثار خود را به جنبش چریکی و ستایش قهرمانان این جنبش اختصاص دادند. مهم ترین ویژگی و پیامد جریان های چریکی، ایجاد ترکی اساسی در بنیان پوشالین حکومت پهلوی بود. اگرچه مبارزات مسلّحانه به ظاهر از لحاظ نظامی شکست خورد و جوانان بسیاری به خاک وخون کشیده شدند امّا راه را برای انقلاب مردم هموار ساخت تاجایی که گروه های زیادی، به سیل انقلاب پیوستند. در ادبیّات ایران، بنفشه حجازی از چهره های شاخصی است که رمانی سیاسی- تاریخی دراین زمینه نگاشت و به گزارش جنبش های مسلّحانه علیه رژیم پهلوی دوم پرداخت. نگارنده دراین پژوهش سعی کرده که رمان ایمپالای سرخ را برمبنای نقد تاریخی تجزیه وتحلیل کند و اشارات و تلمیحات تاریخی دراین رمان را با توجّه به مستندات تاریخی بازشکافی و نقاط قوّت و ضعف آن را مشخص نماید و به این نکته پاسخ دهد که حجازی تا چه حد توانسته واقعیّت جنبش مسلّحانه ی سیاهکل را به تصویر بکشد. در پایان ضمن تجزیه وتحلیل عناصر داستان، شخصیّت های تاریخی از متن رمان ایمپالا بیرون آورده شد و براساس مستندات تاریخی به بررسی ضعف های رمان ازجمله به: عدم انسجام متن، روایت محض تاریخی، عدم شخصیّت پردازی درست و... پرداخته شد و دیدگاه های حجازی در مورد جنبش های مسلّحانه و روشن فکری معاصر مورد بررسی قرار گرفته است. واژگان کلیدی: رمان تاریخی، بنفشه حجازی، ایمپالای سرخ، نقد تاریخی، جنبش مسلّحانه.