تاثیر نااطمینانی حاصل از قیمت نفت بر سرمایه گذاری بخش خصوصی در ایران
Abstract
به دلیل وابستگی اقتصاد ایران به درآمدهای ارزی حاصل از صادرات نفت به ویژه در چند دههی گذشته متغیرهای کلان از نوسانات درآمدهای نفتی تاثیر زیادی پذیرفتهاند. هدف از این پژوهش اثر نااطمینانی حاصل از قیمت نفت بر سرمایهگذاری بخش خصوصی در اقتصاد ایران در دورهی 1391-1370 است. در این مطالعه به منظور بررسی مانایی متغیرهای مدل، آزمون دیکی-فولر تعمیم یافته مورد استفاده قرار گرفته است. سپس با مدل egarch به اندازگیری نااطمینانی قیمت نفت پرداختیم. همچنین از آزمون انگل-گرنجر نیز برای بررسی همجمعی استفاده شده است. در گام آخر، با استفاده از الگوی گشتاورهای تعمیمیافته(gmm) به تخمین مدل پرداختیم. نتایج تجربی اقتصادسنجی نشان میدهد که نااطمینانی قیمت نفت بر سرمایهگذاری بخش خصوصی در ایران اثر منفی و معنی داری دارد. لذا با توجه به وابستگی زیاد بودجه دولت به درآمدهای نفتی و تاثیر زیادی که قیمت نفت بر متغیرهای کلان در اقتصاد ایران دارد، پیشنهاد میشود در اولین گام باید این وابستگی ازبین برود و بودجه دولت از منابع دیگری مانند مالیات تامین گردد تا تبدیل درآمدهای مالیاتی به ریال و هزینه کردن آن ها، مانع از افزایش نرخ ارز، نقدینگی و در پی آن تورم شده و به بیماری هلندی شود. لذا در صورتی درآمدهای نفتی منجر به افزایش فعالیت¬های اقتصادی و توسعه بخش تولید و در نهایت بازار سرمایه و بورس می¬گردد که در بخش¬های عمرانی و سرمایهگذاری¬های زیربنایی و کارا، صورت گیرد.