بررسی رابطه بین ویژگی های هیئت مدیره و مدیریت سود و کیفیت افشای اطلاعات در شرکتهای پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهـران
Abstract
امروزه کمتر کسی می تواند اهمیت شفافیت گزارشگری مالی را نادیده بگیرد، زیرا سهامداران و اعتبار دهندگان تصمیمات با اهمیت سرمایه گذاری خود را بر اساس اطلاعات مالی شرکت¬ها می گیرند.افشای مناسب همراه با شفافیت گزارشگری مالی می¬تواند شرایط مطمئنی را ایجاد کرده و اعتماد سرمایه گذاران را ارتقا دهد. در این تحقیق فرض گردیده که رعایت الزامات افشای اطلاعات توسط مدیران شرکت¬ها منجر به بهبود کیفیت افشای شرکتی می گردد و این امر به نوبه خود می تواند کاهش مدیریت سود فرصت طلبانه توسط مدیران را به دنبال داشته باشد. برای اندازه گیری کیفیت افشای شرکتی از امتیازبندی انجام شده توسط سازمان بورس و اوراق بهادار و برای اندازه گیری مدیریت سود از اقلام تعهدی اختیاری که با استفاده از مدل تعدیل شده جونز محاسبه شده استفاده گردیده است. در این تحقیق از سه ویژگی اندازه هیئت مدیره، استقلال هیئت مدیره و دوگانگی مسئولیت مدیرعامل به عنوان مکانیزم های حاکمیت شرکتی و مدیریت سود با کیفیت افشای اطلاعات در شرکت¬های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران پرداخته شد. آزمون فرضیه¬ها با استفاده از روش آماری داده های تلفیقی(pooled data) و برای دوره زمانی 1386 الی 1391 با استفاده از اطلاعات 140 شرکت منتخب به روش نمونه گیری حذف سیستماتیک انجام شده است، نتایج حاصل از این تجزیه و تحلیل حاکی از آن است که این مکانیزم ها با کیفیت افشا دارای رابطه مثبت و معناداری هستند. در واقع در شرکتهایی که تعداد اعضای هیئت مدیره بخصوص اعضای مستقل زیاد باشد به دلیل نظارت قوی و هزینه های نمایندگی کمتر، اطلاعات بیشتری افشا می شود همچنین اگر دو شخص جدا همزمان مدیرعامل و رئیس هیئت مدیره باشند به دلیل کاهش قدرت اختیار و کاهش قدرت نفوذ، اطلاعات بیشتری در اختیار استفاده کنندگان قرار خواهد گرفت. همچنین نتایج حاکی از آن بود که آن دسته از شرکت که الزامات افشای اطلاعات را رعایت می کنند کمتر مبادرت به مدیریت سود می¬نمایند. به عبارت دیگر در شرکت هایی که از کیفیت افشای بالاتری برخوردارند، مدیریت سود به میزان کمتری مشاهده می شود. مدیریت سود کمتر منجر به کاهش عدم تقارن اطلاعاتی می شود. به عبارت دیگر، شرکت هایی که اطلاعات خود را به موقع افشا می نمایند در مقایسه با شرکت هایی که اطلاعات خود را نسبت به مهلت های قانونی با تاخیر افشا می نمایند، کمتر به مدیریت سود مبادرت نموده اند.