بررسی فراوانی یافته های آسپیراسیون سوزنی تیروئید (fna) در شهر یزد در سال های 1388 تا 1392
Abstract
مقدمه: ندول های تیروئیدی موارد شایعی می باشند بطوری که مطالعات اخیر نشان میدهد که این ندولها در 10-5% از زنان و 2-1% مردان وجود دارند. مطالعات میزان مختلفی از شیوع بدخیمی در این ندولها را نشان میدهند. در برخی مطالعات شیوع بدخیمی را حدود 5% و در برخی تا 15% بیان کرده اند و قسمت اعظم آنرا خوش خیم و غیر سرطانی دانسته اند. در حال حاضر fna(fine needle aspiration) از ندول تیروئیدی خط اول تست های تشخیصی برای بررسی ضایعات تیروئیدی به منظور تعیین توده های خوش خیم و در نتیجه کاهش عملهای جراحی غیرضروری می باشد. هدف ما از این مطالعه بررسی فراوانی یافته های آسپیراسیون سوزنی تیروئید در شهر یزد در سال های 1388 تا 1392 می باشد. مواد و روش کار: این مطالعه از نوع توصیفی و گذشته نگر می باشد. کلیه بیماران مراجعه کننده به یک آزمایشگاه خصوصی در شهر یزد در طی 5 سال (سال 92-88) که تحت نمونه برداری به روش fna از ندول تیروئید قرار گرفته اند و درخواست انجام سیتوپاتولوژی fna داشته اند، مورد بررسی قرار گرفتند. نمونه هایی که در جواب نهایی بصورت ناکافی یا نامناسب بوده اند و همچنین آنهایی که تماس با آنها ممکن نشد و یا عدم تمایل در پاسخگویی داشتند از مطالعه خارج گردید داده ها با تست های آماری t-test ، anova و غیره مورد آنالیز قرار گرفت و اختلاف با 05/0 p-value > معنی دار تلقی گردید. یافته ها: در این مطالعه 400 نفر مورد ارزیابی از نظر نتایج fna قرار گرفتند که تعداد 350 نفر (5/87%) از نمونه ها زن بودند و مابقی (50 نفر، 5/12%) مرد بودند. میانگین سنی در زنان 77/12±38/46 و در مردان 04/11±94/46 بود(05/0p-value >). در مجموع 384 نمونه یعنی 9/95% از نمونه ها دارای بیماری غیرنئوپلاستیک بودند که شامل 359 نفر (6/89%) دارای ضایعات به نفع ندول های هایپرپلاستیک و 25 نفر (3/6%) دچار تیروئیدیت بوده اند و تنها 1/4% از نمونه ها مشکوک به بدخیمی یا بدخیم بوده اند. هر چند میان جنس مرد و زن و از نظر تعداد انواع ضایعات خوش خیم و بد خیم تفاوت مشاهده می شود، اما در مجموع معنادار نبوده است (221/0p-value =). ارتباط سن با یافته های fna الگوی مشخصی را نشان نداد (11/0 p-value =). بیمارانی که ضایعات خوش خیم داشتند، میانگین سن آنها (47 سال) از بیمارانی که کنسر پاپیلاری (71/34) داشتند بیشتر بود و این تفاوت با 01/0 p-value = معنی دار بود و در بقیه موارد تفاوتها معنی دار نبود (05/0 p-value >). در این مطالعه پرونده کلینیکی نمونه ها بررسی و از نظر انجام عمل جراحی مورد تحقیق قرار گرفتند. نتایج نشان داد تنها 13% از بیماران دارای ضایعات خوش خیم (48 نفر) مورد عمل جراحی قرار گرفته اند. این درحالیست که هیچ کدام از بیماران با تشخیص تیروئیدیت تحت عمل جراحی قرار نگرفته و همه بیماران (100%) با تشخیص بدخیمی یا مشکوک به بدخیمی عمل جراحی برای آنان صورت پذیرفته است و همخوانی تشخیص سایتولوژیک با هیستوپاتولوژی پس از جراحی 90% بود. نتیجه گیری: این مطالعه نشان داد میزان شیوع ندول تیروئید در زنان و در افراد با سنین بالاتر بیشتر می باشد. ضایعات خوش خیم بیشتر خود را در سنین بالاتر نشان میدهند و ضایعات بدخیم افراد را در سنین پایین تر درگیر میکنند. همچنین fna به عنوان روشی مناسب جهت ارزیابی اولیه در ندول تیروئیدی است و توصیه میگردد . این روش به میزان قابل توجهی باعث کاهش جراحی های غیرضروری می شود. کلید واژه ها: ندول تیروئید، نمونه برداری سوزنی، جراحی، همخوانی، سیتولوژی، پاتولوژی