بررسی عوامل موثر بر حوادث کار در بندر بوشهر
Abstract
حوادث ناشی از کار همواره از مهم ترین نگرانی های جامعه بشری بوده است. امروزه حوادث ناشی از کار بعد از تصادفات رانندگی به عنوان سومین عامل مرگ ومیر در جهان و دومین عامل مرگ ومیر در ایران است در سال های اخیر حوادث دلخراش زیادی در بندر بوشهر اتفاق افتاده است و این امر نگرانی های زیادی را نسبت به ایمنی محوطه عملیاتی بندر به وجود آورده است.. در ایران، به جز تحقیقات بسیار محدودی در سطح تحلیل آماری حوادث، بررسی ریشه ایِ خاصی انجام نشده است. لذا در راستای افزایش ایمنی بندری،بررسی عوامل موثر در بروز حوادث اداره کل بنادر و دریانوردی بوشهر موضوع اصلی این رساله قرار گرفته است. این پژوهش از نوع ترکیبی یا آمیخته است و از دو بخش کمی و کیفی تشکیل شده است. در این تحقیق عوامل موثر در بروز حوادث کار در بندر بوشهر شناسایی و مورد بررسی قرار گرفت و راهکارهایی نیز جهت کاهش این حوادث ارائه گردید. برای تحلیل اطلاعات به دست آمده در بخش کیفی از روش تحلیل محتوای مفهومی استفاده شد. پس از فهرست کردن و دسته بندی عوامل موثر در بروز حوادث، پرسش نامه ای بر اساس دسته بندی صورت گرفته و با کمک طیف لیکرت طراحی شد و با استفاده از روش سرشماری بین تمامی کارشناسان و مسئولان مرتبط با ایمنی بندر توزیع و نظرات و اطلاعات آنان با استفاده از تکنیک های آمار توصیفی همچون توزیع فراوانی، میانگین و مد و تکنیک آمار تحلیلی آزمون دوجمله ای تحلیل و بررسی گردید. در نهایت عوامل موثر شناسایی شده در بروز حوادث کار بندر بوشهر، در پنج بخش: مدیریتی، خطای انسانی، آموزش و دستورالعمل ها، بازرسی و نظارت، و عوامل فیزیکی و محیطی دسته بندی گردید و به تفصیل مورد بحث و بررسی قرار گرفت. در بخش مدیریتی عواملی چون مدیریت کل، عدم هماهنگی بین واحدهای مختلف و عدم تطابق دانش و توانایی های جسمی و روانی افراد از مهمترین عوامل بروز حوادث شناسایی شد. در بخش خطاهای انسانی نیز خطاهای فردی، چیدمان نامناسب بار و عدم استفاده از وسایل حفاطت فردی از مهمترین عوامل بروز حوادث شناسایی گردید. در بخش آموزش عواملی چون گزارش، قوانین و دستورالعمل ها، و در بخش بازرسی و دستورالعمل ها عواملی چون کنترل و بازرسی کشتی ها و استفاده از تکنولوژی های نظارتی از مهمترین عوامل موثر در بروز حوادث شناسایی شد. در بخش عوامل فیزیکی و محیطی نیز عواملی چون کمبود فضای عملیاتی بندر و تجهیزات نا ایمن به عنوان مهمترین عوامل بروز حوادث شناسایی گردید.