مطالعه ی اثر ضدپروتواسکولکسی اسانس گیاه تره تیزک به صورت برون تنی
Abstract
اخیرا داروهای گیاهی به میزان زیادی جهت درمان بیماری ها به کار می روند. از آنجایی که برای شاهی برگ ریز خصوصیات دارویی متعددی دیده شده است، در مطالعه¬ی حاضر اثرات اسکولیسیدال اسانس گیاه شاهی برگ¬ریز مورد تحقیق قرار گرفته است. در این مطالعه اسانس شاهی برگ ریز به روش تقطیر با آب تهیه گردید. کروماتوگرافی گازی-اسپکترومتری جرمی (gc/ms) جهت تعیین ترکیبات اسانس به کار گرفته شد. پروتواسکولکس ها تحت غلظت های مختلف اسانس (1، 3، 5، 10 و 15 میلی گرم در میلی¬لیتر) به مدت 10، 20، 30 و 60 دقیقه قرار داده شد. میزان زنده مانی پروتوسکولکس ها توسط رنگ ائوزین 0/1 درصد تعیین گردید. در این مطالعه 19 ترکیب که 95/5 درصد کل اسانس را تشکیل می داد تشخیص داده شد. thujene-α (88/86 درصد)، myrcene (2/9 درصد) و p-cymene (1/67 درصد) به¬عنوان اجزای اصلی اسانس تعیین شدند. میزان مرگ و میر پروتواسکولکس ها در غلظت mg/ml 1 شاهی برگ ریز به ترتیب به میزان 8/3، 9/4 ، 12/3 و 18/8 درصد پس از 10، 20، 30 و 60 دقیقه بود. قدرت اسکولکس کشی اسانس در غلظت mg/ml 1 به میزان 24/2 ، 24/8 ، 25/7 و 37/1 درصد پس از زمان های انکوباسیون ذکر شده بود. اسانس در غلظت mg/ml 5، پس از 10، 20، 30 و 60 دقیقه 49/2 ، 56/1 ، 77/4 و 93/5 درصد اثر کشندگی داشت. پس از 10 و 20 دقیقه غلظت 10 mg/ml اسانس، 88/64 و 96/2 درصد پروتواسکولکس ها را کشت. 100 درصد فعالیت اسکولیسیدال اسانس شاهی برگ ریز در غلظت mg/ml 10 پس از 30 دقیقه مشاهده گردید. نتایج تحقیق حاضر حاکی از آن است که اسانس شاهی برگ ریز غنی از thujen-? بوده و دارای قدرت بالای اسکولیسیدالی می باشد. این گیاه ممکن است به عنوان عامل طبیعی اسکولیسیدال مورد استفاده قرار گیرد.