بررسی قالب های کوتاه شعر معاصر فارسی و شاعران کوتاه سرا (از سال 1360 تا 1380)
Abstract
ادبیات معاصر تحت تأثیر تغییرات جهانی و به دلیل شتاب فزاینده زندگی به سوی مدرن شدن در حرکت است. حوصله کم مخاطب و عدم وجود وقت کافی و درگیر شدن او با مسائل و مشکلات زندگی و همچنین پیدایش رسانه های مجازی از قبیل تلفن همراه، اینترنت و.... در این حرکت نقش ویژه ای را ایفا کرده است. با توجه به این اوضاع، شرایطی به وجود آمده تا گوینده هم به دنبال این موقعیت پیش رود و خود را با مخاطب وقف دهد. کوتاه گویی در ادوار پیشین هم رایج بوده است تا آنجا که بخشی از مهمترین گنجینه های غنی ادب فارسی را شعرهای کوتاه تشکیل می دهد. خسروانی ها، رباعی ها، دوبیتی ها، تک بیت ها و مفردات گواهی بر این سخن است. سوالی که در اینجا به نظر می رسد این است که در دوره های اخیر همچنان بدان ها توجه شده است؟ رباعی و دو بیتی کوتاه ترین قالب شعر کلاسیک و میراث ماندگار ادب فارسی به دلیل اهمیت و اقبال عامه مردم به آن تاکنون به حضور فعال خود ادامه داده است و شاعران بسیاری در این عرصه با مضامین و درونمایه های گوناگون طبع آزمایی کرده اند. از مهمترین ویژگی شعرهای کوتاه، ایجاز، تصویر و به خصوص آنی و لحظه واری بودن آن است. به علاوه در سال های اخیر، ترجمه هایکوهای ژاپنی به زبان های مختلف دنیا به خصوص زبان فارسی شعر معاصر را وارد مرحله جدیدی کرده است و با توجه به ظرفیت شعر نیمایی و آزاد می توان گفت که قالب هایکو بر این اشعار بی تأثیر نبوده است و شاعران زیادی به پیروی از هایکو اشعاری سروده اند و به کوتاه گویی گرایش داشته اند.