خرد و کلان در علوم اجتماعی: مسئله تبیین

نویسنده

  • مهدی هاتف دانشجوی دکتری فلسفه علم مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران
چکیده

نسبت فرد و جامعه عموماً از حیث وجودشناختی مورد توجه قرار گرفته ‌است، اما می‌توان آن را از حیث روش‌شناختی نیز صورت‌بندی کرد. مسائل فراروی همین صورت‌بندی جدید، موضوع این نوشتار را تشکیل می‌دهند. در این مقاله، نخست طیف پاسخ‌های موجود به این مسئله، اعم از اتمیسم، فردگرایی روش­شناختی، کل­گرایی ساختاری، کل‌گرایی کارکردی و دیدگاه ضد تقلیل‌گرایی مرور و مشکلات آنها بررسی می­شود. به گمان نگارنده دیدگاه­های تقلیل‌گرا، اعم از فردگرا و جمع‌گرا، دچار مشکلات جدی هستند، بنابراین، یک تبیین کافی در علوم اجتماعی ناگزیر از اتخاذ یک موضع ضد تقلیل‌گرایانه است. اما این موضع خود با چالش دیگری موسوم به مسئله خرد−کلان روبه‌رو است؛ اینکه یک نظریه اجتماعی چگونه می‌تواند مقولات خرد / فردی و مقولات کلان / اجتماعی را به شکلی ارگانیک در خود جای دهد و با چه مکانیزم‌هایی می‌تواند گذار از یک سطح به سطح دیگر را ممکن کند؟ تلاش بر این است که در این نوشتار نشان داده شود که چگونه با رجوع به کارهای وبر و خوانش تحلیلی از مارکس می‌توان پاسخی برای این مشکل ارائه کرد

برای دانلود باید عضویت طلایی داشته باشید

برای دسترسی به متن کامل این مقاله و 10 میلیون مقاله دیگر ابتدا ثبت نام کنید

ثبت نام

اگر عضو سایت هستید لطفا وارد حساب کاربری خود شوید

منابع مشابه

تبیین برهم کنش سطوح خرد و کلان امنیت در کشور

امنیت دارای دو بعد ذهنی (احساس امنیت) و عینی است. یکی از پیش شرط­های وقوع احساس امنیت در جامعه، وجود امنیت عینی در جامعه است. این سطوح باهم در ارتباط هستند و از برهم کنش این دو سطح عینی و ذهنی است که امنیت در جامعه حاصل می گردد. لذا در این مقاله سعی شده به تبیین برهم کنش سطوح خرد و کلان امنیت در کشور پرداخته شود. در بررسی احساس امنیت سطح تحلیل تحقیق، سطح خرد و واحد تحلیل، فرد و در بررسی امنیت ا...

متن کامل

تبیین جامعه‌شناختی محیط‌گرایی ایرانیان در دو سطح خرد و کلان

مطالعات زیادی به بررسی متغیرهای محیط زیستی اعم از باورها، ارزش‌ها، نگرش، دانش و رفتارهای محیط زیستی در بین ایرانیان پرداخته‌اند که دامنة تحت پوشش آن‌ها از چند استان فراتر نرفته است. این تحقیق در سطح ملی به بررسی وضعیت ارزش‌های محیط زیستی ایرانیان در سطح خرد و کلان می‌پردازد و با هدف قراردادن تبیین محیط‌گرایی ایرانیان از سطح توصیف فراتر می‌رود. روش تحقیق در این مقاله تحلیل ثانویه است که با استفا...

متن کامل

تبیین برهم کنش سطوح خرد و کلان امنیت در کشور

امنیت دارای دو بعد ذهنی (احساس امنیت) و عینی است. یکی از پیش شرط­های وقوع احساس امنیت در جامعه، وجود امنیت عینی در جامعه است. این سطوح باهم در ارتباط هستند و از برهم کنش این دو سطح عینی و ذهنی است که امنیت در جامعه حاصل می گردد. لذا در این مقاله سعی شده به تبیین برهم کنش سطوح خرد و کلان امنیت در کشور پرداخته شود. در بررسی احساس امنیت سطح تحلیل تحقیق، سطح خرد و واحد تحلیل، فرد و در بررسی امنیت ا...

متن کامل

تبیین جامعه شناختی محیط گرایی ایرانیان در دو سطح خرد و کلان

مطالعات زیادی به بررسی متغیرهای محیط زیستی اعم از باورها، ارزش ها، نگرش، دانش و رفتارهای محیط زیستی در بین ایرانیان پرداخته اند که دامنة تحت پوشش آن ها از چند استان فراتر نرفته است. این تحقیق در سطح ملی به بررسی وضعیت ارزش های محیط زیستی ایرانیان در سطح خرد و کلان می پردازد و با هدف قراردادن تبیین محیط گرایی ایرانیان از سطح توصیف فراتر می رود. روش تحقیق در این مقاله تحلیل ثانویه است که با استفا...

متن کامل

ارزیابی ابعاد پایداری شهر بوشهر در مقیاس خرد و کلان

امروزه با توجه به ویژگیهای شهرنشینی و لزوم پایداری توسعه، شناخت و تحلیل پایداری شهرها و تفاوتهای درونی آنها، جهت برنامه­ریزی و نیل به توسعه پایدار ضرورتی اساسی است. در این ارتباط، با توجه به فقدان مطالعه‌ای مناسب از میزان پایداری توسعه شهر بوشهر، هدف این پژوهش، تحلیل پایداری شهر بوشهر در ابعاد مختلف و در مقیاس خرد و کلان می‌باشد. در این ارتباط، این پژوهش بطور مشخص در مقیاس کلان به ارزیابی تفاوت...

متن کامل

طراحی و تبیین مدلی جامع از عوامل خرد و کلان موثر بر انگیزه سرمایه گذاری سهامداران در بورس اوراق بهادار

این پژوهش با هدف شناسایی و رتبه بندی عوامل موثر بر انگیزه سرمایه گذاری در بورس اوراق بهادار انجامشده است. بدین منظور مدلی جامع مشتمل بر عوامل کلان )عوامل سیاسی و اقتصادی( و عوامل خرد )اطلاعاتشرکت، عوامل روانی و اطلاعات معاملات در بازار سرمایه( ارائه شده است. برای گردآوری دادههای مورد نیاز ازپرسشنامه استفاده گردید. سپس با استفاده از روش معادلات ساختاری روابط بین متغیرها مورد بررسی قرار گرفتو عوا...

متن کامل

ذخیره در منابع من

ذخیره در منابع من ذخیره شده در منابع من

{@ msg_add @}

  با ذخیره ی این منبع در منابع من، دسترسی به آن را برای استفاده های بعدی راحت تر خواهید کرد

دانلود متن کامل

برای دسترسی به متن کامل این مقاله و 10 میلیون مقاله دیگر ابتدا ثبت نام کنید

ثبت نام

اگر عضو سایت هستید لطفا وارد حساب کاربری خود شوید


عنوان ژورنال:

دوره 23  شماره 91

صفحات  103- 126

تاریخ انتشار 2017-06-22

با دنبال کردن یک ژورنال هنگامی که شماره جدید این ژورنال منتشر می شود به شما از طریق ایمیل اطلاع داده می شود.

میزبانی شده توسط پلتفرم ابری doprax.com

copyright © 2015-2021