مرور نظام مند و فراتحلیل پژوهشهای ایرانی در قلمرو مطالعات اجتماعی علم و فناوری

نویسندگان

غلامرضا ذاکرصالحی

دانشیار مؤسسة پژوهش و برنامه ریزی آموزش عالی سید محمدامین قانعی راد

دانشیار مرکز تحقیقات سیاست علمی کشور

چکیده

در دهه اخیر، حوزه مطالعات اجتماعی علم در ایران ازطریق انتشار دهها اثر علمی شکل گرفته است. ارائه تصویری روشن و علمی از پژوهشهای انجامشده در ایران نقطه عزیمت مهمی برای سیاستگذاران است. این فراتحلیل میتواند انباشت علمی داخل کشور را درقلمرو مطالعات اجتماعی علم به تصویر بکشد و با ترکیب مطالعات پیشین ایده ها و راه کارهای نوینی را به مدیران و سیاستگذاران حوزه علم عرضه کند. پرسش اصلی مطالعه حاضر این است که در حوزه مطالعات اجتماعی علم در ایران چقدر انباشت و تولید علم صورت گرفته است؟ این دانش انباشته ازنظر شکلی، روششناختی و محتوایی چه ویژگیهایی دارد؟ این پژوهش بهمنظور نیل به مرور نظاممندی که هدف مطالعه است از روش فراتحلیل کمی و کیفی بهره میجوید. برای فراتحلیل کیفی آثار مکتوب نویسندگانایرانی، کلیه مطالعات انجامشده طی دو دهه گذشته، اعم از کتاب، مقاله و پایاننامه، که حدود یکصد اثر برآورد شد، بهصورت تمامشماری مطالعه، فیشبرداری، کدگذاری وتحلیل شد. یافته های این مطالعه نشان دهنده تأخر مطالعات اجتماعی علم در ایران نسبت به نسلها و رهیافتهای چندگانه جامعهشناسی ایرانی است. ماهیت غالب در این آثار، رویکرد برونگرا و در سطح توصیفی و متمرکز در نسل دوم جامعهشناسی ایرانیاست. راهکارهای ارائهشده در این آثار نیز غالباً مدیریتی، تکزمینهای، اصلاحی، در سطح کلان و فرابخشی، مشوق رویکرد اشاعهگرا و با ویژگی بلندمدت بوده اند.

برای دسترسی به متن کامل این مقاله و 23 میلیون مقاله دیگر ابتدا ثبت نام کنید

ثبت نام

اگر عضو سایت هستید لطفا وارد حساب کاربری خود شوید

منابع مشابه

مرور نظام مند و فراتحلیل مطالعات انجام شده درباره امنیت اجتماعی در ایران

در طول یک دهه گذشته مسأله امنیت اجتماعی یکی از اولویت های فضای علمی کشور بوده و حجم انبوهی از پایان نامه ها و مقالات و طرح های پژوهشی را به خود اختصاص داده است و متغیرهای گوناگونی به عنوان عوامل مرتبط با آن مورد بررسی قرار گرفته اند. تعدد این مطالعات، زمینه را برای انجام فراتحلیلی در زمینه امنیت اجتماعی فراهم می آورد؛ تا بدین وسیله جمع بندی مناسبی از این پژوهش ها انجام شده و بتوان به راهکارهای ...

ارزیابی کیفیت گزارش مطالعات مرور نظام مند و فراتحلیل در مجلات پرستاری و مامایی ایران

زمینه و هدف: با در نظر گرفتن لزوم عملکرد بالینی مبتنی بر شواهد در سال های اخیر، رشته های بالینی همانند پرستاری و مامایی نیاز ویژه​ای به مطالعات مرور نظام​مند و متاآنالیزها پیدا کرده​اند. اما مطالعات مرور نظام مند و فراتحلیل ها نیز ممکن است، مانند هر نوع مطالعه دیگر به شکلی ضعیف طراحی و اجرا شوند. لذا دستورالعمل های خاصی برای چگونگی گزارش چنین مطالعاتی در نظر گرفته شده است. بیانیه prisma یکی از ...

متن کامل

مرور نظام مند و فراتحلیل مطالعات مرتبط با شیوع افسردگی در ایران

افسردگی یکی از مهم ترین و شایع ترین اختلالات اختلال خلقی است. هدف این مطالعه ارائه تصویر روشنی از میزان شیوع افسردگی در مطالعات ایرانی است. در این مطالعه ی مرور سیستماتیک، تمام مطالعات منتشر شده در پایگاه های علمی معتبر با کلیدواژه های استاندارد جستجو شد. موارد تکراری و خارج از بازه زمانی پژوهش (1375 تا 1390) از مطالعه خارج گردید. کیفیت مقالات، مورد بررسی قرار گرفت و در نهایت مقالات غیر مرتبط ب...

متن کامل

مرور سامانمند (نظام مند) و فراتحلیل (متاآنالیز) شیوع و عوامل عفونت‌های بیمارستانی در ایران

زمینه و اهداف: فراوانی گزارش‌شده‌ی انواع عفونت‌های بیمارستانی در کشور بسیار متفاوت است. به نظر می‌رسد مرور سامانمند و فراتحلیل مستندات مرتبط برآورد دقیقتری از مختصات این موضوع جهت سیاستگذاری­های صحیح ارائه دهد.  لذا هدف از این مقاله مرور سامانمند و فراتحلیل شیوع و عوامل عفونت‌های بیمارستانی در ایران می باشد. مواد و روش کار: تمام مقاله‌ های منتشر شده در مجلات ایرانی و بین‌المللی، گزارش نهایی طرح...

متن کامل

گستره فناوری بلاکچین: یک مرور نظام مند از کاربردها، مزایا، چالش‌ها و فناوری-های مرتبط

بلاکچِین در ابتدای ظهور مکانیزمی برای ارائه رمزارز بیتکوین بود ولی به زودی از هدف اولیه خود فاصله گرفت و صنایع گوناگون را در نوردید. هدف این مقاله شناسایی کاربردها، مزایا، چالشها و فناوری‌های مرتبط با بلاکچین است. تحقیق از نوع مرور نظام مند است. ابتدا 295 منبع شناسایی و سپس در 4 مرحله و با حذف منابع غیر مرتبط، تعداد 90 منبع معتبر بین سالهای 2014 تا 2021 تحلیل و محورهای مرتبط با بلاکچین استخراج گ...

متن کامل

ذخیره در منابع من


  با ذخیره ی این منبع در منابع من، دسترسی به آن را برای استفاده های بعدی آسان تر کنید

download full

برای دسترسی به متن کامل این مقاله و 23 میلیون مقاله دیگر ابتدا ثبت نام کنید

ثبت نام

اگر عضو سایت هستید لطفا وارد حساب کاربری خود شوید

عنوان ژورنال:
مطالعات اجتماعی ایران

جلد ۹، شماره ۲، صفحات ۲۹-۶۳

میزبانی شده توسط پلتفرم ابری doprax.com

copyright © 2015-2022