تأثیر پارابنزوکواینون و هیدروکواینون بر بیان ژن runx۲ و تمایز استخوانی سلول‏های بنیادی مزانشیمی (msc) مغز استخوان
Abstract
هدف: بررسی تأثیر پارابنزوکواینون و هیدروکواینون بر بیان ژن runx2 (ژنی کلیدی در مسیر تمایز استئوبلاستی) و تمایز استخوانی سلولهای بنیادی مزانشیمی مغز استخوان مواد و روشها: با کشت دادن سلولهای تک هستهای مغز استخوان، سلولهای بنیادی مزانشیمی تهیه شدند؛ پس از تیمار این سلولها با غلظت 10 میکرومولار هر یک از دو ترکیب پارا-بنزوکواینون و هیدروکواینون، بیان ژن runx2 توسط روش real-time rt pcr در ساعتهای 1، 6، 24 و 48 پس از تیمار ارزیابی شد و تمایز استئوبلاستی این سلولها نیز توسط روشهای رنگآمیزی آلیزارین قرمز و آلکالین فسفاتاز در روزهای 7 و 14 پس از القای تمایز با استفاده از محیط کشت القا کننده، بررسی شد. نتایج: بیان ژن runx2 در سلولهای تیمار شده نسبت به کنترل افزایش چشمگیر (تا حدود 8 برابر) نشان داد ولی تغییر چشمگیری در روند تمایز استئوبلاستی مشاهده نشد. نتیجهگیری: با توجه به منابع علمی، افزایش بیان ژن runx2 برای بروز تمایز استئوبلاستی ضروری بوده ولی به تنهایی کافی نیست؛ بنابراین افزایش مشاهده شده در بیان این ژن در پژوهش حاضر، معرف القا یا تسریع در روند تمایز استئوبلاستی نیست. این افزایش میتواند شاخص افزایش فعالیت مسیر انتقال نشانه wnt اصلی بوده و به این ترتیب بیانگر دخالت این مسیر انتقال نشانه در بروز لوسمی میلوییدی حاد ناشی از مجاورت با متابولیتهای بنزن باشد. از سوی دیگر؛ این افزایش بیان مشاهده شده در سلولهای بنیادی مزانیشیمی در حضور ترکیبات مذکور میتواند نشان دهنده افزایش بیان runx2 در سلولهای پیشساز میلوییدی به عنوان تأثیر مشابه مجاورت با بنزن و متابولیت های آن باشد و به این صورت در بزوز لوسمی میلوییدی حاد ناشی از مجاورت با بنزن نقش داشته باشد.