Articleکاربرد مدل حاشیه ای در بررسی برخی عوامل موثر بر رشد قد و وزن کودکان کمتر از ۲ سال شهر خرم آباد
فرزاد ابراهیم زاده، farzad ebrahimzadeh department of public health, lorestan university of medical sciences, khorramabad, iran.گروه بهداشت عمومی، دانشگاه علوم پزشکی لرستان، خرم آباد، ایران ابراهیم حاجی زاده، ebrahim hajizadeh department of biostatistics, tarbiat modares university, tehran, iran.گروه آمار زیستی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایرانسازمان اصلی تایید شده: دانشگاه علوم پزشکی لرستان (lorestan university of medical sciences) عبدالکریم شادمهر، abdolkarim shadmehr department of biostatistics, tarbiat modares university, tehran, iran.گروه آمار زیستی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایرانسازمان اصلی تایید شده: دانشگاه تربیت مدرس (tarbiat modares university) نسیم وهابی، nasim vahabi department of biostatistics, tarbiat modares university, tehran, iran.گروه آمار زیستی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایرانسازمان اصلی تایید شده: دانشگاه تربیت مدرس (tarbiat modares university) عزت اله فاضلی مقدم، ezatollah fazeli moghadam lorestan university of medical sciences, khorramabad, iran.دانشگاه علوم پزشکی لرستان، خرم آباد، ایرانسازمان اصلی تایید شده: دانشگاه تربیت مدرس (tarbiat modares university) جواد ناصریان، javad nasseryan department of statistics & mathematics, zanjan branch, islamic azad university, zanjan, iran.گروه ریاضی- آمار، واحد زنجان، دانشگاه آزاد اسلامی، زنجان، ایرانسازمان اصلی تایید شده: دانشگاه علوم پزشکی لرستان (lorestan university of medical sciences) مهدی صفری
Abstract
زمینه و هدف: اختلال رشد قد و وزن یکی از مهم ترین اختلالات سلامتی کودکان کمتر از 2 سال در کشورهای در حال توسعه است. بی توجهی به این اختلال می تواند باعث بروز مشکلات جدی هم چون افزایش مرگ و نیز انواع معلولیت ها در کودکان شود. هدف از مطالعه حاضر، بررسی عوامل موثر بر رشد قد و وزن کودکان کمتر از 2 سال است. مواد و روش ها: این مطالعه هم-گروهی تاریخی بر روی نمونه ای مشتمل بر 2030 کودک زیر 2 سال شهر خرم آباد انجام گرفت که به روش نمونه گیری طبقه ای و خوشه ای انتخاب شدند. بر اساس پرونده خانوار، وزن و قد کودک به صورت یک متغیر کمی ثبت گردید و در نهایت با استفاده از یک مدل طولی حاشیه ای و با در نظر گرفتن تابع ربط همانی و نرم افزار r مدل بندی شد. یافته ها: بر اساس مدل حاشیه ای، اثر متغیرهای سن کودک، جنسیت کودک و سطح تحصیلات مادر بر قد و وزن کودکان و اثر متغیر مرتبه تولد تنها بر قد کودکان کمتر از 2 سال معنی دار بود. با این وجود، متغیر وضعیت انحصاری با شیر مادر در شش ماهه نخست تولد ارتباط معنی داری با وزن و قد کودکان کمتر از 2 سال نداشت. نتیجه گیری: با توجه به نتایج، توجه ویژه به پایش رشد فرزندان مادران کم سواد، به ویژه کودکان با جنسیت مونث و نیز دارای مرتبه تولد اول، از مهم ترین رویکردهای مقابله با اختلال رشد در این جمعیت می باشد.