تحلیل اقتصادی مکانیزاسیون و کارائی فنی در مزارع چغندرقند مطالعه موردی در استان فارس
Abstract(in Persian; no English abstract is available)
در این مطالعه استفاده از فنآوری ماشینهای کشاورزی در معنای خاص مکانیزاسیون در مزارع چغندرقند در استان فارس، مورد بررسی اقتصادی قرار گرفت. آمار و اطلاعات موردنیاز با استفادهاز روش نمونهگیری طبقهبندی شده دو مرحلهای از شهرستانهای فسا، اقلید و داراب که دارای زمینهای متعدد زیرکشت چغندرقند در استان فارس میباشند، در سال زراعی 85-1384 جمعآوری گردید. از مجموع 203 زارع مورد مطالعه 113 کشاورز در گروه بیشتر مکانیزه (الف) و 90 کشاورز در گروه کمتر مکانیزه (ب) قرار گرفتند. در این تحقیق بررسی تاُثیر کاربرد فنآوری ماشینهای کشاورزی در تولید، مقایسه میزان بهکارگیری نهادهها در واحد سطح، عملکرد و درآمد بین دو گروه فوق، مدنظر قرار گرفت. جهـت بررسی روابط تـولید از فرم تابع تـولید کاب - داگلاس استفاده شد. اندازهگیری بهره‌وری متوسط و نهایی بین دو گروه فوق نیز انجام شد. نتایج حاصل نشان داد که بین میانگین عملکرد، هزینه عملیات ماشینی و ساعت آبیاری دو گروه مورد بررسی اختلاف معنیداری وجود دارد. کاربرد فنآوری ماشینهای کشاورزی در مدل برآورد شده نشاندهندة تأثیر مثبت در تولید و بهبود وضعیت تولیدی از سوی کشاورزان بیشتر مکانیزه بود. ضریب این متغیر در مدل برآورد شده برابر با 311/0 بود. بهمنظور تعیین کارایی فنی دو گروه موردنظر از تابع تولید مرزی تصادفی و روش حداکثر درستنمایی برای تخمین استفاده شد. براساس نتایج بهدست آمده آزمون حداکثر درستنمایی برای گروه کمتر مکانیزه حاکیاز پذیرفتهشدن تمام فرضهای مربوطه برای این گروه بوده و بنابراین مقایسه کارایی فنی برای آن امکانپذیر نبود. حداکثر و حداقل کارائی فنی برای کشاورزان گروه بیشتر مکانیزه به ترتیب 99 و 11 درصد و متوسط آن 4/58 درصد بود. این اختلاف زیاد نشان میدهد که میتوان بدون تغییر عمده در فنآوری یا نهادههای این گروه با اعمال روش‌های ترویجی و مدیریتی مناسب این اختلاف را به حداقل رساند.