Article

اتصال عقل به عقل فعال در اندیشه فلسفی ابن­ سینا

Abstract(in Persian; no English abstract is available)

ابن­ سینا فیلسوف بزرگ و تأثیرگذار اسلامی در اسلام و غرب است که نظریه اتصال عقل به عقل فعال او یکی از اجزای مهم اندیشه وی و مؤثر بر فلاسفه بعدی است. این نظریه یکی از دو دیدگا­ه مطرح در شناخت­شناسی است و در ساختار هستی­شناسی و جهان­بینی الاهی قرار می­گیرد. همچنین از مصادیقِ یکی از دو نگرش کلان، درباره رابطه (ایجابی یا سلبی) عالم و انسان با مبادی و جزء دسته ایجابی است که خود انسان را هم نادیده نمی­گیرد. این نوشتار، واکاوی چنین نظریه­ای را بر عهده دارد، با این پرسش که، اتصال چیست و عقل و عقل فعال چه وضعیتی دارند؟ بررسی دیدگاه فلسفی ابن­سینا نشان می­دهد که اتصال، توجه، روی آوردن، آمادگی کامل و دسترسی نفس به عقل فعال است همراه با پیمودن مسیر شناخت از حس تا عقل - که با عقل، به معنای خاص، متصل می شود- و آنگاه، به طور دفعی، «اشراق و افاضه صورت عقلی بالفعل» توسط عقل فعال و «دریافت و ارتسام به صورت عقلی یا شناخت عقلی» توسط عقل تحقق می­یابد. عقل، در این ارتباط، متحد با عقل فعال نمی شود.

Similar items

  • عقلانیت اشراقی در اندیشه فلسفی ابن سینا

    Article2012پژوهش های فلسفی کلامیمحمد مهدی گرجیان، سید محمد موسوی، معصومه اسماعیلی

    ‏ابن سینا به عنوان یکی از شارحان و معلمان بزرگ فلسفه ارسطویی بیش از هر چیز فیلسوفی عقل گراست که ‏به استدلال و فلسفه استدلالی- بحثی اهمیت زیادی می دهد؛ اما در بعضی آثار او رگه­هایی از تمایل وی به اشراق ‏یافت شده که جهت گیری او به سمت راه ‏اشراق و شهود را نشان می دهد. از میان مهم ت

  • بررسی اندیشه فلسفی ابن طفیل در داستان حی بن یقظان و استنتاج های تربیتی حاصل از آن

    چکیده هدف این مقاله بررسی اندیشه فلسفی ابن طفیل در داستان حی بن یقظان و شناسایی دلالت های تربیتی حاصل از آن است. سوالات عبارتند از این که مولفه ها ی سازنده اندیشه فلسفی ابن طفیل کدامند؟ و دلالت های تربیتی حاصل از آن چیست؟ در پاسخ به سوالات یاد شده از روش پژوهش تحلیلی – استنباطی ا

  • میراث علمی و فلسفی ابن سینا

    Articleفصلنامه نقد کتاب فلسفه،کلام و عرفانحسن احمدی زاده

    پژوهش در اندیشه های شیخ الرئیس بو علی سینا، از مهمترین دغدغه های علمی و فلسفی محققان هم در مغرب زمین و هم در کشور ما می باشد. جستار حاضر بر آن است تا به نقد و بررسی یکی از مجموعه های پژوهشی منتشر شده در خصوص اندیشه های ابن سینا بپردازد که دربردارنده ی گزیده ای از مقالات همایشی بی

  • تحلیلی از مبانی فلسفی ابن سینا در معاد جسمانی و روحانی

    Article2010پژوهش های فلسفی کلامیمحمد مهدی مشکاتی

    مسئله معاد از دیرباز مورد توجه فیلسوفان بوده است. آرزوی دیرینۀ فلسفه، تبیین عقلانی معاد جسمانی بوده و هست. ابن سینا راه اثبات معاد جسمانی را منحصر در شرع می دانست و آن را خارج از توان عقل بشر قلمداد می کرد. در حالی که دست عقل را در اثبات معاد روحانی باز می گذاشت و شرع را در این ز

  • تحلیل و ارزیابی تفسیر فلسفیِ ابن سینا از آیه نور

    Article2021حکمت سینویمحمد میری

    دایرۀ تفسیر سینوی آیۀ نور به نوشته های ابن سینا محدود نیست و همواره برخی صاحبنظران در حوزه های فلسفه و تفسیر به آن توجه کرده و بارها در این دو ساحت، به آن پرداخته اند. برخی دلدادگان به فلسفه با استفاده از مبانی فلسفی، اینگونه تفسیر از آیۀ موردبحث را تأیید کرده و برخی بدبینان به ف

  • روش فلسفی ابن سینا در تفسیر حروف مقطعه قرآن

    Article2014حکمت سینوی (مشکوة النور)سید احمد حسینی، ابراهیم مسلم پور

    همواره تفسیر و فهم معانی حروف مقطعه قرآن از مهم­ترین مسائل تفسیری به شمار ­رفته است. ابن­سینا به عنوان یک فیلسوف مسلمان در تفسیر آیات از روش فلسفی و مبانی حکمت خود که بیش‏تر جنبه نوافلاطونی دارد، بهره می‏گیرد. او در رساله النیروزیه که به تفسیر حروف مقطعه اختصاص دارد، ابتدا به بیا