بهینه‌سازی ریزازدیادی گیاه دارویی تجاری استویا (Stevia rebaudiana) از طریق کشت درون شیشه‌ای ریزنمونه رأس شاخه

Authors

  • سارا دژستان استادیار گروه زراعت و اصلاح نباتات دانشگاه محقق اردبیلی
  • مهسا زارعی دانش آموخته کارشناسی ارشد اصلاح نباتات دانشگاه محقق اردبیلی
Abstract:

سابقه و هدف: استویا (Stevia rebaudiana) شیرین‌ترین گیاه جهان است که به‌عنوان جایگزین مناسب شکر برای درمان مشکلات ناشی از چاقی و دیابت موردتوجه قرار گرفته است ولی بذور آن به‌سختی جوانه زده و بسیاری از آنها به‌دلیل پدیده خودناسازگاری در هنگام شکل‌گیری غالباً پوک و عقیم هستند. همچنین، تکثیر از طرق بذر مانع تولید جمعیت همسان می‌شود. به‌همین دلیل، کشت بافت رهیافت مناسبی برای تکثیر سریع این گیاه می‌باشد. هدف از این پژوهش دست‌ یافتن به روشی سریع و کارامد برای ریزازدیادی گیاه دارویی تجاری استویا و تکثیر انبوه کلون‌های آن در سطح وسیع است. مواد و روش‌ها: این پژوهش در دو آزمایش جداگانه به اجرا در آمد. در آزمایش اول، ریزنمونه‌های راس شاخه روی محیط کشت MS غنی‌شده با غلظت‌های 5/0، 1، 5/1 و 2 میلی‌گرم در لیتر برای هر کدام از تنظیم‌کننده‌های رشد گیاهی IAA ، NAA، IBA، BAP، Kin و GA3 به‌عنوان تیمارهای ‌منفرد به‌همراه تیمار شاهد (فاقد تنظیم‌کننده‌های رشد گیاهی) کشت شدند. آزمایش بر پایه‌ی طرح کاملاً تصادفی با 4 تکرار انجام گرفت. آزمایش دوم بر اساس نتایج آزمایش اول طراحی گردید. بنابراین، در آزمایش دوم، ریزنمونه‌های راس شاخه روی محیط کشت MS غنی‌شده با BAP (0، 1، 2، 3 و 4 میلی‌گرم در لیتر) و Kin (0، 5/0، 1 و 5/1 میلی‌گرم در لیتر) کشت شدند. آزمایش به‌صورت فاکتوریل بر پایه‌ی طرح کاملاً تصادفی با 3 تکرار انجام گرفت. در آزمایش ریشه‌زایی، ریز شاخه‌ها در دو محیط کشت MS و MS 1/2 حاوی غلظت‌های مختلف NAA (0، 5/0، 1 و 5/1 میلی‌گرم در لیتر) کشت شدند. این آزمایش همانند آزمایش دوم اجرا گردید. در تمامی آزمایشات، صفات 30 روز پس از کشت و نگهداری در اتاقک رشد اندازه‌گیری شدند. در نهایت، گیاهچه‌های ریشه‌دارشده در ابتدا به شرایط اتاقک رشد سازگار شدند و سپس به گلخانه منتقل شدند. یافته‌ها: در آزمایش اول اثر تنظیم‌کننده‌های رشد بر کلیه صفات معنی‌داری بود (P

Upgrade to premium to download articles

Sign up to access the full text

Already have an account?login

similar resources

ریزازدیادی گیاه دارویی استویا (Stevia rebaudiana) از طریق پرآوری رأس شاخه

استویا (Stevia rebaudiana) گیاه دارویی مهم، فاقد کالری با طعم شیرین و مفید برای بیماران دیابتی می باشد. به ­منظور بهینه ­سازی ریزازدیادی این گیاه سه آزمایش به ­صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی در سه تکرار طراحی شد. ریزنمونه­ های رأس شاخه در محیط کشت MS غنی ­شده با Kin (0، 1 و 2 میلی ­گرم در لیتر) + IAA (0، 5/0، 1 و 5/1 میلی­ گرم در لیتر) (آزمایش 1)، Kin (3 و 4 میلی­ گرم در لیتر) + IAA (5/...

full text

تولید گلخانه ای گیاه دارویی استویا (stevia rebaudiana bertoni)

برگ استویا (stevia rebaudiana bertoni) شیرین کننده ای قوی، طبیعی و بدون کالری است. گیاه استویا در روزهای کمتر از 13 ساعت، به گل رفته و ماده شیرین برگ هایش کاهش می یابد. برگ های شیرین استویا را می توان با تنظیم طول روز در تمام طول سال در گلخانه تولید نمود. پژوهش حاضر به منظور بررسی اثر تیمار طول روز و کود آلی ورمی کمپوست بر صفات مورفولوژیکی و فیزیولوژیکی گیاه داروئی استویا صورت گرفت. این آزمایش ...

15 صفحه اول

تأثیر ورمی‎کمپوست و قارچ میکوریزا بر خصوصیات کمّی و کیفی گیاه دارویی استویا (Stevia rebaudiana Bertoni)

شناسه دیجیتال (DOR):98.1000/1735-0905.1398.35.484.95.3.1578.41 به‌منظور بررسی اثر کودهای ورمی‎کمپوست و میکوریزا بر گیاه استویا (Stevia rebaudiana Bertoni) آزمایشی به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی در چهار تکرار در گلخانه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه گنبد کاووس در سال 96-1395 اجرا شد. عامل اول ورمی‎کمپوست در چهار سطح (صفر، ...

full text

بررسی تأثیر محیط کشت و پارامترهای فیزیکی نور و دما بر تکثیر درون شیشه‌ای گیاه استویا (Stevia rebaudiana Bertoni)

به‌منظور دستیابی به روشی اقتصادی برای تکثیر گیاه استویا (Stevia rebaudiana Bertoni) با استفاده از کشت بافت، تأثیر محیط کشت پایه و تنظیم‌کننده‌های رشد بر تکثیر درون شیشه گیاه استویا مطالعه شد. ریزنمونه‌های تک گره بدون برگ در محیط‌های کشت پایه MS، B5 و LS حاوی غلظت‌های مختلف بنزیل آمینو پورین به همراه ایندول استیک اسید و یا ایندول بوتریک اسید کشت شدند. تأثیر تیمارهای فیزیکی دما (22، 25 و 27 درجه ...

full text

اثر تنش شوری بر برخی صفات مورفولوژیک گیاه استویا (Stevia rebaudiana Bertoni) در شرایط درون شیشه‌ای

استویا با نام علمی Stevia rebaudiana Bertoni گیاهی دارویی، چند­ساله و علفی از خانواده Asteraceae دارای گلیکوزیدهای شیرین در برگ­هایش می­باشد. شوری یکی از تنش­های مهم محدود­کننده تولیدات کشاورزی می­باشد. شوری با تاثیر گذاشتن بر روی بیشتر فعالیت­های فیزیولوژیکی و مورفولوژیکی، رشد و نمو گیاه را تحت تاثیر قرار می­دهد. به منظور مطالعه اثر تنش شوری بر صفات مورفولوژیکی گیاه استویا آزمایشی در ...

full text

واکنش رشد و عملکرد گیاه دارویی استویا (Stevia rebaudiana Bertoni) به فاصلۀ کاشت و زمان برداشت

به‌منظور بررسی تأثیر سطوح مختلف فاصلۀ کاشت (20، 25، 30 و 35×50 سانتی‌متر) و زمان برداشت (26 مرداد و 26 شهریورماه) بر ویژگی‌های رشد و عملکرد کمی و کیفی گیاه دارویی استویا (Stevia rebaudiana Bertoni)، آزمایشی به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در ایستگاه تحقیقات گروه مهندسی علوم باغبانی و فضای سبز دانشگاه تهران در سال زراعی 93-1392 انجام شد. نتایج نشان داد تأثیر فاصلۀ ک...

full text

My Resources

Save resource for easier access later

Save to my library Already added to my library

{@ msg_add @}


Journal title

volume 25  issue 3

pages  27- 40

publication date 2018-11-22

By following a journal you will be notified via email when a new issue of this journal is published.

Hosted on Doprax cloud platform doprax.com

copyright © 2015-2023