نیما ادهم
مربی نقاشی دانشگاه آزاد اسلامی، واحد شیراز
[ 1 ] - سرگذشت تصویری موجودِ ترکیبی فیل-سر، از هند تا ایران
در جهان اساطیری دو تمدن کهنسال ایران و هند که به دلیل مشابهت‌های قومی، فرهنگی و اساطیری‌شان خویشاوند قلمداد شده‌اند، موجودات خیر و شری وجود دارند که برخی از آن‌ها، از قابلیت پیکرگردانی یا دگرریختی برخوردارند. پدیده‌ی ترکیبی فیل سر هندی با نام گانش که در زمره خدایان‌حیوانی محبوب هندو جای‌می‌گیرد، یکی از این نمونه‌هاست. از آن جا که چنین موجودی در برخی از متون ایرانی از جمله شاهنامه و نگاره‌های مرتب…
[ 2 ] - دگرریختیِ دیوان در تصاویر چاپ‌سنگی اسکندرنامۀ‌‌نقالی (74-1273ق./57-1856م.)
با ورود صنعت چاپ به ایران و دسترسی گستردۀ مردم به کتاب و کتابخوانی، داستان‌های عامیانه به‌ویژه آن‌هایی که افسانه‌های عجیب و حوادث شگفت در آن دیده می‌شوند، از رونق خاصی برخوردار می‌گردند. یکی از محبوب‌ترین این داستان‌ها اسکندرنامه نقالی است که در دوره قاجار و اوایل دوره پهلوی بارها به شیوه چاپ‌سنگی به طبع رسیده است. این روایت اسلامی‌شدۀ اسکندر، سرشار از موجوداتی فراطبیعی و افسانه‌ای است. در خصوص ت…
[ 3 ] - شاپورهفت‌دست‌فیل‌پا یا زحل؟ (خوانش آیکونوگرافیک نقش‌مایه‌ای از اسکندرنامه‌نقالی74-1273ﻫ.ق)
اسکندرنامه نقالی، آخرین روایت منثور زندگی اسکندر بوده که در عصر صفوی نگارش و در دوران قاجار به‌شیوه چاپ‌سنگی، چاپ و تصویرگری شده است. توصیف جهان‌گشایی‌ها و فتوحات مافوق‌تصورِ اسکندر که با نفوذ به ایران و تأثیرپذیری از منابع گوناگون در هاله‌ای از خرافات و افسانه‌ها پوشانده می‌شود، ماهیت التقاطی و در عین حال منحصر به‌فردی را نشان داده که از تغییر و استحاله آن در گذر زمان خبر می‌دهد. به این ترتیب، بر…
Co-Authors