تحلیل تأثیر جنسیت بر رفتار انتخاباتی واجدین شرایط رأی در حوزه انتخابیه شهر اصفهان
Abstract
اهمیت رأی دادن در انتخابات آزاد و عادلانه همواره در نظام های دموکراسی مورد تأکید اندیشمندان اجتماعی و نظریه پردازان سیاسی قرار گرفته است. در این میان، تحلیل رفتار انتخاباتی یکی از کارویژه های اساسی جامعه شناسی سیاسی انتخابات است که مورد توجه نظریه پردازان شاخه های مختلف نظری از جمله جامعه شناسی سیاسی، روانشناسی سیاسی و اقتصاد سیاسی قرار گرفته است. هر کدام از این شاخه ها و نظریه پردازان مرتبط تلاش می کنند مولفه های موثر بر این فعالیت را مورد تجزیه و تحلیل قرار داده و هر کدام از دیدگاه خود نوع و چگونگی رفتار انتخاباتی را توضیح دهند. یکی از مهمترین رهیافت ها در این زمینه رهیاف جامعه شناختی است که در آن سعی می شود گرایشات مختلف فرد بر اساس تاثیر متغیرهایی چون پایگاه اجتماعی و اقتصادی، سطح آموزش، سن، محیط خانوادگی، گرایشات مذهبی، نژاد، جنسیت و...توضیح داده شود. مبتنی بر این رهیافت، جنسیت یکی از عواملی است که بر تصمیم رای دهندگان موثر است. با توجه به این که علاوه بر عامل جنسیت، متغیرها و فاکتورهای بسیاری بر رفتار انتخاباتی افراد جدای از زن بودن یا مرد بودن آنان تأثیر گذارند بنابراین در این رساله با تأکید بیشتر بر الگوی جامعه شناختی می توان تا حدودی الگوهای روان شناختی و اقتصادی را نیز به عنوان چارچوب نظری این تحقیق در نظر گرفت. شناخت عوامل موثر بر رفتار انتخاباتی به خصوص رفتار انتخاباتی زنان از اهمیت بسیاری برخوردار است چرا که می تواند به عنوان یک نیروی تأثیرگذار بالقوه معادلات سیاسی را به ویژه در زمان انتخابات تغییر دهد. به فراخور این اهمیت، تحقیق حاضر درصدد شناخت تأثیر جنسیت بر رفتار انتخاباتی در جامعه آماری مورد مطالعه(شهر اصفهان)می باشد. برای انجام این پژوهش و آزمون شش فرضیه، از روش پیمایش استفاده شد و طی آن 230 پرسشنامه به تناسب جمعیت در بخش های مختلف شهر توزیع گردید. بر اساس نتایج حاصل شده در این تحقیق بین متغیرهای محافظه کاری،گرایش به رفتار تبعی و اهمیت به ویژگی های ظاهری، مذهبی کاندیداها و متغیر جنسیت رابطه معنادار وجود دارد به گونه ای که میانگین زنان برای این متغیرها بیشتر از مردان است. اما میان متغیرهای میزان اهمیت و شرکت در انتخابات، میزان آگاهی های سیاسی و انتخاباتی و گرایش به سیاست خارجی مسالمت آمیز و متغیر جنسیت رابطه معنادار وجود ندارد و میانگین این متغیرها میان زنان و مردان تقریباً یکسان است.