اثر بخشی گروه درمانی فراشناختی بر افسردگی، اضطراب، استرس و نشخوار فکری زنان مبتلا به سرطان پستان
Abstract
از مهمترین مشکلات سلامتی و روان شناختی جوامع امروزی بیماری های مزمن، هستند که یکی از مهمترین آنها سرطان است. بیماری سرطان یکی از معضلات و مسائل اساسی بهداشتی در جهان محسوب می شود که با تهدید سلامتی و زندگی فعال انسان در سنین مختلف، خسارت های فردی، خانوادگی و اجتماعی متعددی در ابعاد جسمی، روانی و اجتماعی ایجاد می کند. سرطان پستان یک بیماری شایع، بدخیم و پیشرونده می باشد و برجنبه های مختلف زندگی فرد تاثیر گذار است. یکی از درمان های مبتنی بر مدل پردازش اطلاعات، درمان فراشناختی است. این درمان رویکرد نو ظهوری است که در سالهای اخیر در زمینه درک و درمان اختلال های هیجانی به کار می رود .روش های مبتنی بر فراشناخت از نسل سوم روان درمانی هستند که به اندازه تغییر بر پذیرش تاکید می کند. و بیشتر مبتنی بر راهبردها و فرایندهایی است که شناخت ها را ارزیابی، کنترل و نظارت می کنند. فراشناخت اطلاعاتی است که فرد در مورد شناخت حالات درونی خود و راهبردهای مقابله ای که بر آن ها اثر می گذارد، دارد.مطالعه حاضر از نوع شبه آزمایشی است که با یک کارآزمایی کنترل شده تصادفی با سنجش در خط پایه پس از مداخله و پی گیری 2 و 4 ماهه با گروه کنترل انجام گرفت. تعداد 24 بیمار با تشخیص سرطان پستان از میان بیماران مراجعه کننده به بخش آنکولوژی و رادیو تراپی بیمارستان امام حسین شهر تهران انتخاب و به طور تصادفی به گروه آزمایش((n=12 و کنترل(n=12) گماشته شدند. کلیه شرکت کنندگان پرسشنامه دموگرافیک، پرسشنامه افسردگی ، اضطراب و استرس((dass-21، پرسشنامه فراشناخت (mcq-30 )، پرسشنامه سبک نشخوار فکری (rrs) را در چهار مرحله تکمیل کردند. به منظور رعایت مسائل اخلاقی پس از اخذ موافقت از طرف بیمارستان، از همه بیماران برای شرکت در مطالعه رضایت نامه کتبی اخذ شد. داده ها با تحلیل کوواریانس چند متغیره (مانکوا) تحلیل شدند یافته ها نشان داد که از لحاظ کاهش علائم افسردگی، اضطراب، استرس، باورهای فراشناختی و نشخوار فکری تفاوت معنی داری بین گروه آزمایش و کنترل در مراحل پس آزمون و پیگیری 2 و 4 ماهه وجود دارد. نتایج این پژوهش نشان داد که درمان فراشناختی می تواند در کاهش علائم افسردگی، اضطراب، استرس، باورهای فراشناختی و نشخوار فکری زنان مبتلا به سرطان پستان موثر باشد.