حیدر زارعی

دانشیار گروه هیدرولوژی و منابع آب، دانشکده مهندسی علوم آب، دانشگاه شهیدچمران اهواز، ایران.

[ 1 ] - شبیه سازی نوسانات سطح آب زیرزمینی با استفاده از ترکیب ماشین بردار پشتیبان و تبدیل موجک

امروزه در بسیاری از کشورهای جهان، به ویژه در مناطقی که با کمبود آب‌های سطحی مواجه هستند، بهره­برداری از منابع آب زیرزمینی بیش از پیش مورد توجه قرار گرفته است. بهره­برداری بی­رویه از این منابع، بدون بهره­گیری از مطالعات منابع آب زیرزمینی می­تواند مشکلات و پیامدهای جبران‌ناپذیری را به­بار آورد. مدیریت صحیح این منابع با شناخت کامل و آگاهی از این منابع امکان­پذیر است. در این تحقیق از مدل ماشین بردار …

[ 2 ] - تحلیل منطقه‏ای سیلاب با مقایسه مدل‏های الگوریتم درخت تصمیم‏گیری M5 و رگرسیونی

ارزیابیفراوانیسیلابدرحوضه‏هایفاقدایستگاه‏های اندازه‏گیری،معمولاًتوسطایجادروابطمناسبآماری(مدل‏ها)بینسیلابوویژگی‏هایفیزیکیحوضهانجام می‏گیرد. تاکنونمعادله‏های متعددیدرزمینهبرآورد دبی‏سیلاب در مناطق مختلف ارایه شده ولی باتوجهبه پیچیدگیاینپدیده،روابط موجودنتوانسته‏انددبی سیلاب طراحی رابادقتمناسبشبیه‏سازیکنند. برهمیناساسدراین پژوهش علاوه بر روش‏رگرسیونی که در گذشته استفاده می‏شد از مدل درخت تصمیم‏گیری M…

[ 3 ] - کاربرد روش ترکیبی زمین آمار و شبکه عصبی مصنوعی بهینه شده با الگوریتم ژنتیک در تخمین سطح ایستابی (مطالعه موردی: دشت های دزفول و زیدون)

     از آنجایی که برداشت آب از چاه‌های مشاهده‌ای موجود در دشت‌ها به صورت نقطه‌ای انجام می‌گیرد، لذا ضرورت دارد به منظور  محاسبه مقدار متوسط سطح آب زیرزمینی در دشت‌ها و تخمین سطح آب، اطلاعات حاصل از برداشت نقطه­ای به کل سطح تعمیم داده شود. هدف از انجام این پژوهش بررسی کاربرد روش ترکیبی زمین آمار و شبکه عصبی مصنوعی بهینه شده با الگوریتم ژنتیک در تخمین سطح آب زیرزمینی در دشت‌های دزفول و زیدون واقع د…

[ 4 ] - بررسی اثر تغییرات کاربری اراضی بر هیدروگراف سیل (مطالعه موردی: حوضه آبریز ابوالعباس)

هدف از مطالعه­ی حاضر بررسی اثر تغییرات کاربری اراضی ایجاد شده در طول سال­های 88-1369 در حوضه­ی آبریز ابوالعباس بر هیدروگراف سیل می­باشد. برای دست یابی به این هدف از تلفیق روش های سنجش از دور، سامانه اطلاعات جغرافیایی و مدل هیدرولوژیکی HEC-HMS استفاده شد. ابتدا نقشه­های کاربری اراضی سال­های 1369 و 1388 حوضه، با استفاده از تصاویر ماهواره­ای لندست/TM و الگوریتم شبکه­ی عصبی مصنوعی با دقت قابل قبولی د…

[ 5 ] - تحلیل شدت و دوره بازگشت‌ خشکسالی در شرایط تغییر اقلیم آتی(مطالعه موردی: دشت دزفول- اندیمشک)

از مهم­ترین پیامدهای تغییر اقلیم می­توان به تأثیر بر خشکسالی­ها و منابع آب اشاره کرد. در این مقاله به بررسی تأثیر تغییر اقلیم بر وضعیت خشکسالی دشت دزفول- اندیمشک با استفاده از شاخص بارش استاندارد پرداخته شده است. بدین منظور ابتدا خروجی چهار مدل گردش عمومی جو تحت سناریوی انتشارA2  برای دوره­ی 2084-2060، به کمک داده­های روزانه بارش در دوره­ی پایه (2009-1985) برای دو ایستگاه هواشناسی موجود در منطقه …

[ 6 ] - تحلیل شدت، مدت، فراوانی و گستره خشکسالی هواشناسی در حوضه آبریز بختگان

      خشکسالی یکی از مهم­ترین و مخرب­ترین پدیده­های اقلیمی است که تأثیر آن معمولاً در مقیاس منطقه­ای اهمیت بیشتری دارد. اهمیت پدیده خشکسالی در حوضه‌­ای همچون بختگان به دلیل شرایط استراتژیک منطقه، وسعت اراضی کشاورزی و وجوددریاچه­های بختگان و طشکبارزتر می‌باشد.هدف از انجام این تحقیق پایش خشکسالی، با استفاده از شاخص بارش استاندارد، تحلیل مشخصه­های خشکسالی در مقیاس­های زمانی3 ، 6 ، 12 ، 24 و 48 ماهه و…

[ 7 ] - بهینه‌‌‌‌سازی مدل‌‌‌های DRASTICو SINTACS مبتنی بر سامانۀ اطلاعات جغرافیایی با استفاده از فرایند تحلیل سلسله‌مراتبی (مطالعۀ موردی: دشت اندیمشک)

مدل‌های DRASTIC و SINTACS جزو پرکاربردترین روش‌های ارزیابی آسیب‌پذیری آب‌های زیرزمینی به شمار می‌روند، اما ضعف عمدۀ این دو مدل، اعمال‌نظرهای کارشناسی برای نرخ‌‌‌بندی پارامترهای به‌کار‌رفته در آن‌‌‌هاست. از این‌‌‌ رو، هدف اصلی این تحقیق، اصلاح هر دو مدل از طریق فرایند تحلیل سلسله‌مراتبی (AHP) بر اساس شرایط هیدروژئولوژیکی محلی دشت اندیمشک است، تا بدین ترتیب بتوان به نتایج نسبتاً صحیح‌‌‌تری از وضعیت …

[ 8 ] - پیش‌بینی ساعتی و روزانۀ ارتفاع موج دریا در منطقۀ چابهار

امواج ناشی از باد به‌دلیل انرژی و تأثیر زیاد بر فعالیت‏های دریایی، اهمیت زیادی دارند. با توجه به اثرگذاری امواج دریا بر فعالیت‏های دریایی، تأثیر عوامل مختلف بر این متغیر در منطقۀ‏ چابهار بررسی شد. در این پژوهش از روش الگوریتم جست‌وجوی گرگ (WSA) برای پیش‏بینی ارتفاع موج در دو بازۀ زمانی ساعتی و روزانه، استفاده ‏شده است. به این منظور از اطلاعات ارتفاع امواج طی سال‏های آماری 1386 تا 1390، برای پیش‏ب…

[ 9 ] - ارزیابی قابلیت مدل های سیستم استنتاج فازی-عصبی تطبیقی، شبکه عصبی مصنوعی و رگرسیونی در تحلیل منطقه ای سیلاب

سابقه و هدف: توسعه روشهای برآورد فراوانی منطقه ای سیلاب در مناطق فاقد ایستگاه های اندازهگیری یکی از اولین اهداف اصلی در مسایل روز هیدرولوژی می باشد. ارزیابی فراوانی سیلاب در حوضه های فاقد ایستگاههای اندازه گیری، معمولاً توسط ایجاد روابط مناسب آماری (مدلها)بین سیلاب و ویژگیهای فیزیکی حوضه انجام می گیرد. تاکنون معادلات متعددی در زمینه برآورد دبی سیلاب در مناطق مختلف از جمله حوضه کرخه ارایه شده ولی ب…

[ 10 ] - بررسی عملکرد مدل برنامه ریزی بیان ژن با روش های پیش‌پردازش داده ها جهت مدل سازی جریان رودخانه

سابقه و هدف: نیاز روزافزون به آب سبب گردیده است که برنامه‌ریزی‌های مدیریتی به‌منظور کنترل مصرف آب در آینده از اهمیت بیشتری برخوردار باشد. با پیش‌بینی جریان رودخانه‌ها علاوه بر مدیریت بهره‌برداری از منابع آب، می‌توان حوادث طبیعی نظیر سیل و خشکسالی را نیز پیش‌بینی و مهار نمود. به همین دلیل برآورد صحیح و دقیق جریان رودخانه با استفاده از مدل‌های مختلف یکی از موضوعاتی است که در منابع آب مورد بررسی پژو…

[ 11 ] - ارزیابی و تعیین ضرایب مدل های نفوذ آب به خاک در دشت اشترینان

استفاده از روابط نفوذ برای مدل سازی جریان های سطحی و زیرسطحی و همچنین طراحی و ارزیابی سیستم های آبیاری سطحی ضروری است. به علت وابستگی ضرایب این روابط به نوع خاک و شرایط سطحی، انجام آزمایش های مزرعه ای برای تعیین این ضرایب امری اجتناب ناپذیر است. مدل های نفوذ متعددی برای این منظور ارایه شده است که شامل روابط پایه ای، فیزیکی و تجربی می باشند. برای انتخاب هر یک از این مدل ها برای اراضی و مزارع مختلف…

[ 12 ] - مقایسه‌ی الگوریتم‌های طبقه بندی شبکه‌ی عصبی مصنوعی، ماشین بردار پشتیبان و حداکثر احتمال در استخراج نقشه کاربری اراضی حوزه آبخیز ابوالعباس

تهیه نقشه ­های کاربری اراضی یکی از مهمترین وظایف فن­آوری سنجش از دور در مدیریت عرصه­های مختلف محسوب می­گردد. در تحقیق حاضر جهت تهیه نقشه کاربری اراضی حوزه آبخیز ابوالعباس از تصویر ماهواره­ای لندست/TM سال 1388 استفاده شده است. سپس تصویر به کمک هر یک از الگوریتم­های شبکه عصبی مصنوعی پرسپترون سه لایه، ماشین بردار پشتیبان شعاعی و الگوریتم حداکثر احتمال طبقه­بندی شد. در نهایت میزان کارایی الگوریتم­ها…

[ 13 ] - پیش بینی سطح آب زیرزمینی با استفاده از مدل ترکیبی سری زمانی-موجک (مطالعه موردی: دشت فیروزآباد)

در سال­های اخیر، پدیده تغییراقلیم، خشک­سالی، برداشت بی­رویه آب­های زیرزمینی،... باعث افت شدید سطح آب­های زیرزمینی شده است؛ که خطراتی هم­چون نشست زمین و افزایش کویری شدن را در پی داشته است. لذا پیش­بینی قابل اطمینان سطح آب­های زیرزمینی برای مدیریت این منابع، حائز اهمیت است. امروزه تبدیل موجک از طریق تجزیه سیگنال­ها به زمان و فرکانس شیوه نوینی را برای پردازش سیگنال ارائه می­دهد. در پژوهش حاضر، به ب…

[ 14 ] - پیش‌بینی بارش ماهانه با مدل ترکیبی شبکه‌عصبی مصنوعی-موجک و مقایسه با مدل شبکه‌عصبی‌مصنوعی

بدون شک اولین قدم در مدیریت رودخانه پیشبینی بارش سطح حوضه آبریز میباشد. با این حال، با توجه به بالا بودن خاصیت تصادفی فرآیندها، بسیاری از مدلها هنوز هم به منظور تعریف چنین پدیدة پیچیدهای در زمینه مهندسی هیدرولوژیک توسعه داده میشوند. اخیراً شبکههای عصبی مصنوعی به عنوان یک برونیابی و درون‌یابی غیرخطی گسترده توسط هیدرولوژیستها مورد استفاده قرار میگیرد. در پژوهش حاضر، تجزیه و تحلیل موجک به صورت ترکیب …

[ 15 ] - تصحیح مدل سینتکس به روش فرآیند تحلیل سلسله مراتبی در محیط GIS جهت بررسی آسیب‌پذیری آبخوان؛ مطالعه موردی دشت اندیمشک

افزایش جمعیت، صنعتی شدن و توسعه فعالیتهای کشاورزی باعث افزایش دفع فاضلابهای شهری و صنعتی و استفاده بیرویه از کودهای شیمیایی و آفتکشها و درنتیجه آلودگی منابع آب زیرزمینی گردیده است. از آنجایی که مشکل اصلی مدل سینتکس، اعمال نظرات کارشناسی جهت نرخبندی پارامتری به‌کاررفته در آن میباشد، در این مطالعه، مدل مذکور توسط روش فرآیند تحلیل سلسله مراتبی و بر اساس شرایط هیدروژئولوژیکی محلی مورد اصلاح واقع گردی…

[ 16 ] - تخمین سطح ایستابی با استفاده از یک روش ترکیبی بهینه شده با الگوریتم ژنتیک در دشت رامهرمز

با توجه به اهمیت منابع آب زیرزمینی، برای محاسبه مقدار متوسط و تخمین سطح آب در دشتها، ضروری است که اطلاعات حاصل از برداشت نقطهای به سطح دشت تعمیم داده شود. به این منظور کاربرد مدلهای زمین آماری، همواره با خطا همراه بوده است، چرا که در اکثر موارد تابع برازش داده شده شامل کلیه نقاط تجربی محاسبه شده نمیباشد. هدف از انجام این پژوهش بررسی کاربرد روش ترکیبی زمین آمار و شبکه عصبی مصنوعی بهینه شده با الگو…

[ 17 ] - ارزیابی ترکیب ANFIS با تبدیل موجک برای مدل سازی و پیش ‌بینی سطح آب زیرزمینی

One of the most important factors, in a good management in any field, is having a proper perspective of the upcoming events. There is no exception in water resources management and the environment and awareness of the condition of water resources, in an area, plays a decisive role for planning water and agriculture. In this study, the Adaptive Neural Fuzzy Inference System (ANFIS) was used for th…

[ 18 ] - مدرن سازی سیستم های آبیاری و حفاظت از آب با تاکید بر اثربازگشتی در سطح مزرعه در حوضه آبریز بختگان

ایران با کمبود شدید آب روبرو است. معمولاً مدرن‌سازی سیستم‌های آبیاری و بهبود راندمان آبیاری به منزله‌ی فرصتی برای صرفه جویی قابل توجه آب در بخش کشاورزی در نظر گرفته می‌شود. به همین دلیل، دولت ایران قویاً از مدرنیزه کردن سیستم‌های آبیاری پشتیبانی می‌کند و اقدامات آب- اندوز زیادی با هدف بهبود بهره‌وری آب و کاهش مصرف آب انجام داده است. در این راستا، پیشرفتهایی نیز صورت گرفته است. اما کل آب مصرفی کشاور…

[ 19 ] - بررسی تبادل منابع آب سطحی و زیرزمینی با استفاده از تحلیل خوشه ای (مطالعه ی موردی: دشت دز غربی)

بررسی برهم‌کنش آب‌های سطحی و زیرزمینی به منظور مدیریت موثر منابع آب ضروری است. از آنجا که دشت دزفول- اندیمشک بزرگترین و مهم‌ترین دشت استان خوزستان از نظر کشاورزی می‌باشد و افزایش تقاضا به منظور استفاده از منابع آب سطحی و زیرزمینی در مصارف کشاورزی رو به گسترش است، لذا موجب شده است تا ارزیابی ارتباط آبخوان و رودخانه در جهت مدیریت صحیح منابع آب، از اهمیت بسزایی برخوردار شود. هدف از این پژوهش استفاده…

[ 20 ] - ارزیابی مدل‌های ژنتیکی جهت مدل‌سازی جریان رودخانه

پیشبینی جریان رودخانهها به عنوان یکی از منابع اصلی تأمین کننده آب بشر، همواره یکی از موضوعات مهم مورد بحث در هیدرولوژی و منابع آب بوده است. بدین جهت، مدلهای مختلفی برای مدلسازی و پیشبینی جریان رودخانهها مورد استفاده قرار گرفته است. در این مطالعه، به ارزیابی دو مدل ژنتیکی به نامهای برنامهریزی ژنتیک و برنامهریزی بیان ژن پرداخته شده است. برای این منظور، با استفاده از دادههای روزانه جریان، دما، بارش …

[ 21 ] - کاربرد مدل های برنامه ریزی بیان ژن و ماشین بردار رگرسیونی جهت مدل سازی و پیش بینی بارش ماهانه

برآورد و پیشبینی بارش و دستیابی به مقدار رواناب ناشی از آن، نقش اساسی و مؤثری را در مدیریت و بهرهبرداری صحیح از حوضه، مدیریت سدها و مخازن، به حداقل رساندن خسارات ناشی از سیلاب، خشکسالی و مدیریت منابع آب ایفا میکند و به همین دلیل مورد توجه هیدرولوژیستها میباشد. عملکرد خوب مدلهای هوشمند باعث افزایش استفاده از آنها برای پیشبینی پدیدههای مختلف هیدرولوژیکی شده است. لذا در پژوهش حاضر، از دو مدل هوشمند …

[ 22 ] - استفاده تلفیقی از تصاویر پردازش شده با موجک و سیستم استنتاج فازی عصبی جهت برآورد پارامتر EC رودخانه کارون

امروزه پایش و پردازش اطلاعات کیفی رودخانه با استفاده از روش‌های آزمایشگاهی با صرف وقت و هزینه زیاد همراه است. از این رو استفاده از روش‌های نوین برای کاهش این هزینه‌ها می‌تواند کمک شایانی در مدیریت کیفی رودخانه‌ها داشته باشد. استفاده ترکیبی از مدل‌های هوش مصنوعی و سنجش از دور از جمله روش‌های کارآمد برای رسیدن به این هدف است. در این تحقیق به­منظور برآورد EC…