ضرورت تعاون قضایی منطقه ای و بین المللی در مبارزه با مواد مخدر و راهکارهای آن

آثار زیان بار و شوم مواد مخدر و قاچاق بین المللی آن، همه کشورهای جهان را تهدید می کند و در برخی کشورها معضل ایجاد کرده است. تهدید حاکمیت و امنیت کشورها، بنیان های اساسی جوامع و سازمان یافتن قاچاق مواد مخدر در سطح بین المللی و منطقه ای و ترانزیت آن از جمله عوامل و مشترکات دولت ها برای مبارزه با این پدیده و معاضدت قضایی و همکاری سیاسی با یکدیگر است. چراکه در سطح ملی، کشورها به تنهایی قادر به مقابله با آن نیستند. به همین دلیل تلاش ها و همکاری های منطقه ای و بین المللی برای مبارزه با قاچاق بین المللی مواد مخدر در دستور کار سازمان ملل متحد و همه دولت ها قرار گرفته است. اصل تساوی افراد در برابر قانون و اجرای عدالت کیفری در مورد همه خطاکاران و برخورد با برهم زنندگان نظم عمومی مستلزم آن است که از فرار مجرمان از تحمل بار اجرای قانون جلوگیری شود. حقوق کیفری بین المللی دو هدف عمده و اساسی دارد. اول این که هیچ مجرمی بدون مجازات نماند و دوم این که هیچ مجرمی برای ارتکاب جرم واحد در معرض بیش از یک مجازات قرار نگیرد. برای تحقق هدف اول، حقوق کیفری بین المللی, دولت ها راهکارهایی را اندیشیده اند که مهمترین آن ها شامل معاضدت قضایی، انتقال دادرسی، اجرای احکام جزایی خارجی و استرداد مجرمان و متهمان می شود. معاضدت قضایی به معنی کمک و یاری کشورها با یکدیگر در امور قضایی است که عدم تحقق آن یکی از معضلات فراروی کشورها در زمینه مقابله با مواد مخدر است. استرداد یک اقدام دوجانبه یا چندجانبه بین کشورهاست که به منظور تعقیب، مجازات مجرمین، اجرای احکام کیفری و قضایی و تامین نظم و امنیت صورت می پذیرد. انتقال دادرسی تنها در جایی ممکن است که یک دولت رسیدگی هایی را به درخواست دولت دیگر که صالح به رسیدگی است تشکیل می دهد. در نهایت، اجرای احکام جزایی خارجی به رسمیت شناختن آثار مترتب برای احکام جزایی داخلی بر احکام صادره از محاکم جزایی خارجی است.