بررسی تاثیر سیاستهای حمایتی بر ارزش افزوده محصولات باغی ایران در چارچوب ماتریس حسابداری اجتماعی ایران(sam)

هدف این مطالعه بررسی تأثیر سیاستهای حمایتی بر ارزش افزوده محصولات باغی در چارچوب ماتریس حسابداری اجتماعی ایران در طی 6 مرحله می باشد. این مطالعه با استفاده ازداده های سری زمانی طی دوره زمانی89-1368 انجام شده است. در این پژوهش اثرگذاری شاخص حمایت از تولیدکننده(pse) بر متغیرهای مهمی مثل ریسک درآمدی و هزینه های تولید محصولات منتخب باغی(خرما،پسته،مرکبات و سیب) و ارزش افزوده بررسی شده است. نتایج حاصل از شاخص حمایت از تولیدکننده برای هر کدام از محصولات نشان دهنده این بود که در برخی از سالها بجای حمایت از آنها، مالیات پنهان اخذ شده است و به طور متوسط حمایتها توانسته اند ریسک درآمدی را برای محصولات خرما، پسته، سیب و مرکبات به ترتیب 52.5، 0، 11.5، 31.06 درصد کاهش دهند. در بررسی تاثیر حمایتها بر هزینه تولید نیز نتایج نشان داد که هزینه تولید خرما، پسته، سیب و مرکبات به ترتیب0.4، 0، 0.04و0.05 کاهش پیدا کند. سیاست حمایت از تولیدکننده محصولات منتخب باغی که بیش از 70درصد از تولید زیربخش باغبانی را به خود اختصاص می دهند، توانسته 0.12 درصد هزینه تولید را کاهش دهد. براساس نتایج حاصل از ماتریس حسابداری اجتماعی کاهش 0.12درصدی در هزینه تولید بخش باغبانی علاوه بر اینکه ارزش افزوده بخش باغبانی را 4.19درصد افزایش می دهد، ارزش افزوده صنایع غذایی و آشامیدنی را نیز 18 درصد افزایش داده است.در اولویت بندی سیاستهای حمایتی موثر برکاهش ریسک درآمدی از نظرکارشناسان که بر اساس اجزای شاخص حمایت از تولیدکننده و زیرمجموعه های حمایت قیمتی(سوبسید صادرات، تعرفه و قیمت تضمینی) و عوامل موثر بر تسهیلات(مقدار وام، نرخ بهره و مدت بازپرداخت) انجام گردید، نتایج نشان داد که در محصول خرما حمایت قیمتی، قیمت تضمینی در اولویت قرار دارند و در محصول سیب که تنها عامل تسهیلات بر کاهش ریسک درآمدی موثر بود، نرخ بهره در اولویت اول قرار دارد. در محصول مرکبات نیز یارانه سموم، تعرفه و مقدار وام در اولویت بیشتری نسبت به سایر گزینه ها قرار داشتند.