ارزشیابی کیفی و کمی طرح ترک اعتیاد در مراکز خدمات سرپایی mmt شهر شاهرود بر اساس الگوهای ufe و cipp

سوء مصرف مواد به عنوان یک پدیده چند وجهی اجتماعی- پزشکی - روانی و خانوادگی در سیر درمان و مداخلات از مسیرهای گوناگونی عبور نموده و طرح ها و برنامه های مختلف و متعدّدی تا کنون برای مهار و کنترل این اختلال اجرا شده که هر یک موفقیت ها و ناکامی هایی را دربر داشته است. راه اندازی مراکز درمان نگه دارنده با متادون نیز از آن جمله است که انجام ارزشیابی از این فعالیت به عنوان یک ضرورت احساس شد. در واقع هدف این مطالعه ، ارزشیابی کیفی و کمی طرح ترک اعتیاد در مراکز متادون شهر شاهرود بر اساس الگوی مشتری مدار مبتنی بر سودمندی پاتون و الگوی مدیریت گرای سیپ می باشد. روش این ارزشیابی ، کیفی - توصیفی است و بر همین اساس شامل روش های نمونه گیری مختلفی است. کل جامعه پزشکان، پرسنل تیم درمان مراکز و کارشناسان ناظر طرح به دلیل محدود بودن تعداد (70 نفر) به صورت هدفمند در این نمونه حضور داشتند. گروه نمونه مورد نیاز از بین معتادان گمنام (8 نفر) و معتادان خیابانی (9 نفر) با روش گلوله برفی و 5 نفر از درمانجویان در دسترس که اکنون پرونده غیر فعال دارند و 332 نفر از درمانجویان حاضر به صورت تصادفی خوشه ای به عنوان نمونه گروه هدف انتخاب شدند. گروه نمونه از بین اعضاء خانواده درمانجویان 30 نفر و گروهی از پاسخ دهندگان که تجربه زندان داشتند ، شامل 25 نفر بودند. نمونه ای تصادفی به تعداد 425 مورد از پرونده های فعال مراکز جهت کسب اطلاعات لازم انتخاب و همچنین علت بایگانی شدن 557 پرونده غیر فعال یکسال گذشته نیز بررسی شد. در ابتدا با استفاده از شیوه مصاحبه عمیق و بدون ساختار ، جمع آوری اطلاعات کیفی انجام شد. سپس با استفاده از پرسشنامه محقق ساخته ، اطلاعات حاصل از مطالعه کیفی به صورت ارزشیابی کمی در آمد. علاوه بر این ، در ارزشیابی برخی از شاخص ها و جمع آوری اطلاعات مکمل، مدارک پرونده های درمانجویان و سایر اسناد موجود مورد مشاهده و ثبت قرار گرفت. از خلال مطالعه کیفی مشخص شد که نامطلوب بودن سطح دانش روانشناسان شاغل و همراهی آن با نگرش صرفاً دارویی پزشکان ، حاکی از عدم به روز بودن شیوه های علمی اجرای طرح است. نتایج ارزشیابی کمی شاخص های مختلف مراکز نیز نشان داد که رضایت مراجعین از وضعیت طرح در حد متوسط و نسبتاً مطلوب قرار دارد.