فرهنگ دربار و اجتماعیات در تاریخ بیهقی

فرهنگ واژة دامنه داری است که شامل موضوعاتی نظیر سنن اجتماعی، سیاسی و فرهنگی می شود تا روزگار بیهقی کتب تاریخی معتبری همچون تاریخ بلعمی، تاریخ سیستان، تاریخ گردیزی و ... نوشته شد ولی هیچ کدام به دقّت و کمال اثر بیهقی نبود . از آنجا که آداب و رسوم هر ملّتی نمودار فرهنگ آن ملت است بنابراین با بررسی این آداب و رسوم از خلال متون گذشتگان می توان به آراء و اندیشه ها، رفتارها و سلیقه ها و در نتیجه آیین های اجتماعی آنان پی برد . با توجه به اینکه بیهقی به عنوان دبیر دربار غزنوی از نزدیک شاهد رخدادها و حوادث بوده است و دقّت و جزئی نگری وی از یک سو و قدرت توصیف بالای او از سوی دیگر، به نقل وقایع و مناسبات اجتماعی پرداخته است؛ بی تردید بازتاب شرایط و مقتضیات اجتماعی و فرهنگی جامعه دورة غزنویان از خلال تاریخ بیهقی قابل شناسایی است. به همین دلیل و با توجه به ویژگی های خاص موجود در این تاریخ و خصوصیات فردی بیهقی به عنوان یک مورّخ، ادیب و جزئی نگرِِ صادق و نویسنده ای توانا، این موضوع انتخاب شد تا از خلال این اثر، باورها، عقاید و خرافات و آداب و رسوم ، ارکان مشاغل دیوانی و ... که در اجتماع قرن پنجم جاری بوده و در سایر کتاب ها امکان نقل آن نبوده و یا کمتر به آن پرداخته شده است ، بازخوانی گردد.روش تحقیق در این پزوهش به صورت توصیفی و در بسیاری موارد کتابخانه ای است و با بررسی های انجام شده می توان نتیجه گرفت که تاریخ بیهقی می تواند برشی دقیق از جامعه ای باشد که نویسنده در آن زندگی می کرده است وبی تردید بازتاب فرهنگ دربار و اجتماعیات جامعه دوره غزنویان از خلال آن قابل شناسایی است.