مقاله

اثر لایه گذاری گرم، اسید جیبرلیک و آب اکسیژنه بر جوانه زنی بذر کیکم ‏قفقازی (acer monspessulanum subsp. ibericum m.b.)

بهرام ناصری، دانشجوی دکترای دانشگاه تربیت مدرس مسعود طبری کوچکسرایی، دانشگاه تربیت مدرس مهدی عابدی، هیات علمی دانشگاه تربیت مدرس shyam phartyal، department of forestry and natural resources, hnb garhwal universiy, sprinagar-garhwal (uk) 246174, india

چکیده

به منظور بررسی شکست خواب و جوانه زنی بذر کیکم ‏قفقازی ، بذرها از ارتفاع 1900 متری جنگل گوگلی شهرستان سوادکوه جمع آوری شد. به دنبال پیش تیمار لایه گذاری گرم (0 ، 4، 8 و 12 هفته در دمای 20 درجه سانتی گراد)، بذرها به مدت 24 ساعت در دو آزمایش جداگانه 1) محلول اسید جیبرلیک (0، 250، 500 و 1000 میلی گرم در لیتر) و 2) محلول آب اکسیژنه (0، 1، 2 و 3 درصد) قرار گرفتند و بلافاصله به محیط لایه گذاری سرد (4 درجه سانتی گراد به مدت 41 هفته، با احتساب دورۀ پیش تیمار گرم) انتقال یافتند. هر دو آزمایش بر مبنای طرح پایۀ کاملاً تصادفی و در قالب فاکتوریل با سه تکرار انجام گرفت. نتایج نشان داد که به رغم پوسته سخت، بذر کیکم‏ قفقازی مشکلی در جذب آب ندارد. نتایج حاکی از تأثیر مثبت افزایش دورۀ پیش تیمار لایه گذاری گرم بر مؤلفه های جوانه زنی بود، به طوری که جوانه زنی از 13 به 76 درصد و سرعت جوانه زنی از 4/1 به 8/3 عدد (در هفته) ترقی کرد. این در حالی است که زمان شروع جوانه زنی از 20 به 13 هفته و مدت زمان جوانه زنی 50 درصد بذرها از 10 به 6 هفته کاهش یافت. تاثیر محرک های جوانه زنی با افزایش غلظت و مدت پیش تیمار لایه گذاری گرم مشهود بود، به طوری که جوانه زنی در غلظت های 500 و 1000 میلی گرم در لیتر اسید جیبرلیک برابر با 64 درصد، و در غلظت های 2 و 3 درصد آب اکسیژنه به ترتیب برابر با 56 و 73 درصد بود. با افزایش مدت پیش تیمار لایه گذاری گرم، روند کلی سرعت جوانه زنی در همۀ غلظت های هر دو محرک حالت افزایشی داشت. به طورکلی، به لحاظ سهولت کار و صرفه جویی در هزینه ها، گزینۀ مناسب برای رفع خواب بذر کیکم‏ قفقازی استفاده از لایه گذاری گرم- سرد (بدون کاربرد محرک های یاد شده) است.

اسناد مشابه