تأثیر یک بسته آموزشی بر آگاهی، نگرش و رفتار تغذیه ای زنان باردار

مهین کمالی فرد، mahin kamalifard instructor, department of midwifery, school of nursing & midwifery, tabriz university of medical sciences, tabriz, iran. email: kamalifardm@tbzmed.ac.irمهین کمالی فرد (مربی)، گروه مامایی، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی تبریز، ایران. (kamalifardm@tbzmed.ac.ir)؛ سکینه محمدعلیزاده چرندابی، sakineh mohammad-alizade-charandabi assistant professor, department of midwifery, school of nursing & midwifery, tabriz university of medical sciences, tabriz, iran. email: alizades@tbzmed.ac.irسکینه محمد علی زاده چرندابی (استادیار)، گروه مامایی، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی تبریز.، ایران. (alizades@tbzmed.ac.ir)؛ مهرانگیز ابراهیمی ممقانی، mehrangiz ebrahimi-mamegani associate professor, nutrition research center, department of nutrition, school of health & nutrition, tabriz university of medical sciences, tabriz, iran. email: ebrahimimamagani@tbzmed.ac.irمهرانگیز ابراهیمی ممقانی (دانشیار)، مرکز تحقیقات علوم تغذیه، دانشکده بهداشت و تغذیه، دانشگاه علوم پزشکی تبریز، ایران. (ebrahimimamagani@tbzmed.ac.ir)؛ محمد اصغری جعفرآبادی، mohammad asghari-jafarabadi assistant professor of biostatistics, medical education research center, department of statistics and epidemiology, school of health and nutrition, tabriz university of medical sciences, tabriz, iran. email: m.asghari862@gmail.comمحمد اصغری جعفرآبادی (استادیار)، آمار زیستی، مرکز تحقیقات آموزش علوم پزشکی، گروه آمار و اپیدمیولوژی، دانشکده بهداشت و تغذیه، دانشگاه علوم پزشکی تبریز.، ایران. (m.asghari862@gmail.com) فاطمه امیدی، fatemeh omidi ()master of midwifery student, student research center,school of nursing and midwifery, tabriz university of medical sciences, tabriz, iran. email: omidi_f90@yahoo.comفاطمه امیدی، دانشجوی کارشناسی ارشد مامایی، مرکز تحقیقات دانشجویی دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی تبریز.، ایران. omidi_f90@yahoo.com

چکیده

مقدمه: تغذیه مناسب بخش مهمی از یک بارداری سالم است و آموزش مناسب تغذیه ای می تواند نقش مهمی در ارتقای سلامت مادر و فرزند او داشته باشد. این تحقیق با هدف تعیین تأثیر یک بسته آموزشی بر آگاهی، نگرش و رفتار تغذیه ای زنان باردار صورت گرفت. روش ها: در این مطالعه نیمه تجربی 88 زن باردار 14-8 هفته مراجعه کننده به چهار مرکز بهداشتی-درمانی شهر کرج، به روش نمونه گیری در دسترس انتخاب و به طور تصادفی در دو گروه تجربی (44 نفر) و شاهد (44 نفر) قرار داده شدند. برای گروه تجربی برنامه ی آموزشی شامل برگزاری کلاس آموزش تغذیه دوران بارداری طی دو جلسه 90-60 دقیقه ای، با استفاده از روش سخنرانی و ارائه ی کتابچه و فیلم آموزشی بود و برای گروه شاهد آموزش در خصوص بهداشت جنسی به روشی تقریباً مشابه داده شد. داده ها توسط پرسش نامه ی خودساخته مشتمل بر 4 بخش مشخصات فردی- اجتماعی (16 سؤال)، آگاهی (21 سؤال)، نگرش (14سؤال) و رفتار (21 سؤال) در دو مرحله قبل و 4 هفته بعد از مداخله جمع آوری شدند. جهت تجزیه و تحلیل داده ها از آزمون های کای دو، paired-t-test، t مستقل و تحلیل کواریانس، رگرسیون لجستیک و مک نمار استفاده گردید. نتایج: بر طبق یافته ها از نظر مشخصات دموگرافیک و باروری و همچنین نمره آگاهی، نگرش و رفتار تغذیه ای قبل از انجام مداخله تفاوت چندانی بین دو گروه تجربی و شاهد وجود نداشت (05/0p). همچنین بعد از انجام مداخله در گروه تجربی نسبت به گروه شاهد فراوانی مصرف بهینه گروه گوشت (0/13-56/1 ci 95% 51/4or=)، گروه نان و غلات (25/10-32/1 ci 95% 68/3or=) و شیر و لبنیات (21/10-12/1 ci 95% 38/3or=) به طور معناداری بیشتر بود. نتیجه گیری: نتایج مطالعه نشان داد که این بسته ی آموزشی توانست باعث ارتقای آگاهی، نگرش و رفتار تغذیه ای زنان باردار شود. با توجه به سهولت اجرای این شیوه ی آموزشی استفاده از آن در مراکز بهداشتی درمانی توصیه می شود.