مقاله

نسبت قانون و شریعت در اندیشه سیاسی علامه میرزای نایینی

دانلود متن کاملرایگان، با حساب کاربری؛ ثبت نام با گوگل چند ثانیه است

چکیده

نسبت قانون و شریعت در اندیشه سیاسی علامه میرزای نایینی دکتر جلال درخشه چکیده: دوره مشروطیت، یکی از خواندنی ترین فصول تاریخی جامعه ایران از حیث تأثیر و تأثر حوزه های فکری سنتی و مدرن به شمار می رود. انقلاب مشروطیت، در عین حالی که پاسخی به نیازها و شرایط حاکم بر ایران بود، نتیجه فرآیند تحولات فکری رو به رشدی بود که از جهان غرب وارد ایران شد و در قالبی ساختارشکنانه، منطق نوینی را بر مناسبات سیاسی و اجتماعی جامعه ایران حاکم گردانید. نسبت اندیشه دینی شیعی با نظام و اندیشه سیاسی جدید که بر شاخصهایی چون عقل گرایی، علم، قانون و حقوق اساسی و غیره تأکید می ورزید، از جمله پرسشهای مهمی بود که فراروی اندیشمندان دینی قرار گرفت. تأمل در این پرسش و مانند آن، دوره ای از نواندیشی فکری و به نوعی بازآفرینی دینی را به وجود آورد. طیف وسیعی از علمای شیعه کوشیدند که راهی برای تبیین و توضیح فقهی حکومت مشروطه بیابند؛ علامه میرزای نایینی یکی از برجسته ترین آنان بود که در اثر مشهور خود کوشید به پرسشهای مختلف پیرامون مشروطیت در قالبی استدلالی پاسخ دهد. در این میان، یکی از پرسشهای مهم موضوع قانون و قانونگذاری توسط مجلس و نسبت آن با شریعت بود. مقاله حاضر سعی دارد این موضوع را از دیدگاه علامه نایینی بحث و بررسی کند.

اسناد مشابه

  • نسبت قانون و شریعت در اندیشة سیاسی علامه میرزای نایینی

    مقاله۲۰۰۵دانش سیاسیدکتر جلال درخشه

    نسبت قانون و شریعت در اندیشة سیاسی علامه میرزای نایینی دکتر جلال درخشه چکیده: دورة مشروطیت، یکی از خواندنی ترین فصول تاریخی جامعة ایران از حیث تأثیر و تأثر حوزه های فکری سنتی و مدرن به شمار می رود. انقلاب مشروطیت، در عین حالی که پاسخی به نیازها و شرایط حاکم بر ایران بود، نتیجة ف

  • گستره‌ی ولایت فقیه در اندیشه سیاسی علامه محمد حسین نایینی(ره)

    مقاله۲۰۲۱پژوهشنامه انقلاب اسلامیمصطفی آقاجانی فکجور، ناصر جمالزاده، سید مجتبی عزیزی

    هدف: اصل ولایت فقیه، با توجه به اهمیت ویژه‌اش در پیشبرد اهداف اسلامی و معاضدتش نسبت به اسلامی شدن جامعه، بیش از همه؛ صحنه‌ی بروز حساسیت و منازعات بوده است. نفس این موضوع، سبب شده تا فقها، در آثار گوناگون خود به‌صورت‌های متفاوت، در این موضوع به طرح بحث بپردازند. از جمله نظراتی که

  • مفهوم قانون در اندیشه سیاسی یونان باستان گذر از ثِسموس(θεσμός) به نوموس (νόμος)

    مقالهمتافیزیکایرج آذرفزا، دانشگاه تهران مهدی قوام صفری، دانشگاه تهران مهدی قوام صفری، دانشگاه تهران

    یکی از اصلی ترین مفاهیمِ برسازنده اندیشه سیاسی یونان باستان، مفهوم ِ قانون بوده است. یونانیان از دو اصطلاح حقوقی متفاوت برای مفهوم قانون استفاده می کرده اند. تا پیش از سقوط حکومت استبدادی پیسیستراتی در پایان سده ششم پ.م اصطلاحِ ثِسموس در معنای قانون نهاده به کار می رفته است؛ حال

  • سیاست اسلامی در اندیشه سیاسی علامه محمدحسین کاشف الغطاء

    مقالهفصلنامه سیاست های متعالیهاحمد مبلغی، سیدجواد میرخلیلی

    علامه شیخ محمدحسین آل کاش فالغطاء، از عالمان و مصلحان برجسته سده اخیر جهان اسلام (متوفی 1332 هجری شمسی) و از جمله فقیهان شیعی تأثیرگذار در تحولات سیاسی - اجتماعی در دنیای اسلام به شمار می رود که با افکار و اندیش ههای فقهی - سیاسی خویش، نقش بسزایی در بیداری امت اسلامی ایفا کرد. جا

  • سیاست اسلامی در اندیشه سیاسی علامه محمدحسین کاشف الغطاء

    مقاله۲۰۱۴فصلنامه سیاست های متعالیهاحمد مبلغی، سیدجواد میرخلیلی

    علامه شیخ محمدحسین آل کاش فالغطاء، از عالمان و مصلحان برجسته سده اخیر جهان اسلام (متوفی 1332 هجری شمسی) و از جمله فقیهان شیعی تأثیرگذار در تحولات سیاسی - اجتماعی در دنیای اسلام به شمار می رود که با افکار و اندیش ههای فقهی - سیاسی خویش، نقش بسزایی در بیداری امت اسلامی ایفا کرد. جا

  • بررسی ولایت فقیه در اندیشه سیاسی علامه مصباح‌یزدی

    مقاله۲۰۲۱فصلنامه علمی تخصصی سیاست پژوهیمحمد مهدنور

    هدف پژوهش حاضر واکاوی نظریه ولایت فقیه در اندیشه سیاسی علامه مصباح یزدی می‌باشد. روش پژوهش توصیفی – تحلیلی بوده و به طور عمده بر مستندات، سخنرانی‌ها و کتب ایشان استواراست. نتایج حاکی از آن بوده که ولایت فقیه در اندیشه سیاسی علامه مصباح‌یزدی یک بحث کلامی و فقهی است و تمام اختیارت