فرایند واجی همگونی همخوان با همخوان در زبان فارسی: بررسی صوت شناختی /بتول علی نژاد/عاطفه سادات میرسعیدی
چکیده
فرایند واجی همگونی همخوان با همخوان در زبان فارسی: بررسی صوت شناختی بتول علی نژاد [1] عاطفه سادات میرسعیدی [2] تاریخ دریافت: 1/8/89 تاریخ تصویب: 8/3/90 چکیده در مقالۀ حاضر، فرایند واجی همگونی [3] همخوان با همخوان را در گفتار فارسی زبانان، بهلحاظ صوت شناختی [4] بررسی کردهایم. در این راستا، تحلیل صوت شناختی درحوزه های شدت [5] صوت، دیرش [6] ، سازۀ اول [7] ( f1 )، سازۀ دوم [8] ( f2 ) و سازۀ سوم [9] ( f3 ) آواهای همجواری انجام شده است که در آنها، فرایند همگونی اِعمال می شود. دربارۀ همخوان های سایشی بدون سازه، بسامدهایی از نوفۀ همخوان سایشی اندازه گیری شده و بدین منظور، چهار گفتۀ ضبطشده، بهلحاظ صوت‌شناختی تجزیه و تحلیل شده است. این بررسی در آغاز، شامل تحلیل ویژگی های صوت شناختی هریک از آواهای موردنظر در بافت غیرهمگون در مواضع آغازین [10] ، میان دو واکه [11] و نیز پایانی [12] است و سپس ویژگی های به دست آمده از آواهای موردنظر، با ویژگی های صوت شناختی همان آواها در بافت همگونی مقایسه می شود. در این حالت، در مواردی که ارزش میانگین هریک از مشخصه های صوت شناختی آوای همگونشده، به مشخصه های صوت شناختی آوای اثرگذار بر فرایند همگونی در بافت همگون نزدیک شود، آن متغیر خاص، در فرایند موردنظر، نوعی همگونی ایجاد کرده است. نتایج تحلیل های این تحقیق نشان می دهد که در زیربنای فرایند واجی همگونی همخوان با همخوان در فارسی محاوره، نوعی همگونی صوت شناختی در متغیرهای فیزیکی شدت، دیرش، سازۀ اول، دوم، و سوم وجود دارد