تمایز ژنتیکی در میان گروههای درختان بدفرم و خوش فرم راش شرقی (fagus orientalis lipsky)
چکیده
پیدایش چنگال بر روی تنه درخت مهم ترین نقص در کیفیت تنه درختان راش است. نقص چنگالی عامل مهمی در کاهش کیفیت چوب است. در برنامه های اصلاح درختان، شناخت دلایل پیدایش چنگالها و سهم ژنتیک در آن بسیار مهم است. تمایز ژنتیکی بذور درختان بدفرم (چنگالی) و خوش فرم در هفت توده طبیعی خالص و آمیخته راش در گستره جنگلهای خزری تشریح گردید. در هر توده بذور ده درخت بدفرم و خوش فرم، هر درخت 7 بذر (در کل 70 درخت، 700 بذر)، جمع آوری گردید. پس از آزمایش شش جایگاه وراثتی ریزماهواره ای (میکروساتلایتی) که در اصل برای گونه fagus sylvatica l. طراحی شده بود، ژنوتیپ هر بذر در چهار جایگاه وراثتی میکروساتلایتی چندشکل مشخص شد. ساختار ژنتیکی جمعیتها براساس میانگین فاصله ژنتیکی بذور هر درخت مطالعه گردید. تمایز جمعیتی متوسط ولی معنی داری (fst= 13/0-22/0) میان بذور درختان بدفرم و خوش فرم وجود داشت. اگرچه ساختار خویشاوندی متمایزی میان بذور ژنوتیپهای بدفرم و خوش فرم مشخص بود، نتایج این تحقیق نشان داد که ساختارهای ژنتیکی جمعیت تحت تأثیر عوامل غیرقابل پیش بینی مثل جهت باد در زمان گرده افشانی نیز قرار دارد که می تواند سال به سال متفاوت باشد. توصیه می شود که جمع آوری بذر با هدف حفاظت می بایست در یک ناحیه وسیع از تعداد زیادی درخت صورت بگیرد تا از کاهش تنوع ژنتیکی و به تبع آن کاهش پتانسیل نسل بعد ممانعت به عمل آید.