خصوصیات جوانه زنی بذر گیاه دارویی قدومه تحت تأثیر تیمارهای مختلف شکست خواب
چکیده
بذر اغلب گونه های دارویی به جهت سازگاری اکولوژیکی با شرایط محیطی دارای انواع خواب می باشند. بنابراین، شناخت عوامل اکوفیزیولوژیکی مؤثر بر خواب و ایجاد شرایط بهینه برای جوانه زنی بذر گیاهان دارویی جهت تولید و پرورش آن ها امری ضروری است. جهت ارزیابی اثر تیمارهای مختلف بر جوانه زنی بذر قدومه، آزمایشی در قالب طرح کاملاً تصادفی با پنج تیمار و چهار تکرار انجام شد. تیمارهای آزمایش شامل خیساندن بذور در نیترات پتاسیم 2/0 و 1/0% به مدت 48 ساعت، آب معمولی به مدت 24 ساعت، محلول کربونیل دیامید (اوره) به مدت 48 ساعت و آب مقطر (شاهد) بودند. بیشترین درصد (88%) و سرعت (92/0 بذر در روز) جوانه زنی در اثر اعمال تیمار آب معمولی به مدت 24 ساعت قابل دسترسی است. خیساندن بذور در آب سبب کاهش تشکیل موسیلاژ در اطراف بذر قدومه و افزایش چشمگیر درصد و سرعت جوانه زنی گردید. در مجموع، خواب بذر در گونه قدومه از نوع فیزیولوژیکی می باشد که علت آن به خاطر وجود مواد بازدارنده روی پوسته یا داخل کیسه جنین است. بنابراین مناسب ترین و کارآمدترین تیمار برای شکست خواب فیزیولوژیک بذر گیاه قدومه، خیساندن بذور در آب معمولی به مدت 24 ساعت می باشد.