تعیین مناسب ترین سن بهرهبرداری اقتصادی تودههای همسال پالونیا (مطالعه موردی طرح جنگلداری دکتر بهرامنیا استان گلستان)
چکیده
چکیده:سابقه و هدف: نیاز روزافزون به چوب و کاهش منابع چوبی باعث ایجاد و تشدید جنگلکاری با گونه های سریع الرشد شده است. یکی از راه های جلوگیری از برداشت بی رویه از این جنگل ها می تواند جنگل کاری با گونه های سریع الرشد باشد. سن بهرهبرداری اقتصادی سنی است که توده جنگلی به حداکثر ارزشی که به زمان حال یا امروز از نظر ارزش اقتصادی فعلی شده باشد برسد. یکی از درختانی که در دهه های اخیر جهت جنگلکاری با دوره برداشت کوتاه مدت به ویژه در جنوب شرق آسیا مورد توجه قرار گرفته است گونه های مختلف پالونیا می باشد. در شرایط عادی، یک درخت پالونیا 10 ساله به اندازه 40-30 سانتی متر قطر برابر سینه داشته و حجم چوبده آن بین 5/0-3/0 متر مکعب در سال می باشد و در بهترین شرایط محیطی، درختان 6- 5 ساله چوب قابل بهره برداری تولید می کنند. در خصوص توسعه جنگلکاری پالونیا توسط کشاورزان در سریلانکا مشخص شد که در نرخ بهره 5/7 درصد ارزش خالص فعلی جنگلکاری پالونیا 462721 روپیه و نسبت منفعت به هزینه 28/3 و نرخ بازده داخلی 34/28 درصد میباشد. هدف از این مطالعه تعیین مناسب ترین سن برداشت تودههای دست کاشت پالونیا در طرح جنگلداری دکتر بهرامنیا در استان گلستان با توجه به ماکزیمم ارزش اقتصادی در هر یک از فواصل کاشت مورد مطالعه میباشد. مواد و روش ها:این تحقیق در یک جنگلکاری 18 ساله paulownia fortuneiمستقر در پارسل 2 سری یک طرح جنگلداری دکتر بهرام نیا (شصت کلاته گرگان) انجام شد. سه فاصله کاشت 3*6 متر، 5*8 متر و 6*10 متر مد نظر قرار گرفت. در هر فاصله کاشت 5 اصله درخت از لیست درختان شاخص با توزیع مناسب در طبقات قطری بصورت تصادفی انتخاب گردید. پس از قطع درختان انتخابی، دیسک هایی از ارتفاع 4/. و 30/1 متر و همچنین دیسک های بعدی با فواصل 2 متری از قطر برابر سینه تا نوک درخت تهیه شد. همچنین با محاسبه ضریب شکل درختان نمونه در سنین مختلف، موجودی حجمی، در سنین مختلف محاسبه گردید. در مرحله بعد با توجه به جداول محصول، ارزش توده سرپا و ارزش رویشگاه براساس روابط اقتصادی متداول، برآورد و سن بهینه اقتصادی بر اساس ضابطه ارزش رویشگاه تعیین شد. همچنین با محاسبه درآمدها و هزینهها، سود خالص فعلی پروژه در سن بهرهبرداری اقتصادی مشخص گردید..نتیجه گیری: نتایج نشان داد که با نرخ بهره 12 درصد و قیمت هر کیلو چوب سرپا معادل 750 ریال سن بهرهبرداری بهینه برای فواصل کاشت 6×3 متر ، 8×5 و10×6، به ترتیب 8، 9 و 10 سالگی میباشد. با بررسی اثر تغییر قیمت و نرخ بهره روی سن بهره برداری اقتصادی مشخص شد که افزایش یا کاهش قیمت چوب تغییری در سن بهره برداری اقتصادی ایجاد نمی کند ولی افزایش نرخ بهره باعث کاهش سن بهره برداری اقتصادی و بالعکس کاهش نرخ بهره باعث افزایش سن بهره برداری اقتصادی می شود