آسیب شناسی شایعه در قرآن
چکیده
تبیین و تحلیل عوامل، زمینه ها، بسترهای شایعه و راه های مبارزه با آن از منظر قرآن است. نویسنده، پس از تعریف شایعه، به نمونه هایی از شایعات در قرآن اشاره کرده و شایعات عصر پیامبر را از جمله، شایعات درباره شخصیّت پیامبر، شایعات درباره خانواده پیامبر، شایعات درباره شهادت پیامبر و شایعات درباره صحابه را از نگاه قرآن مورد بررسی قرار داده و در مورد شایعه سازان، شایعه پراکنان، بستر شایعه و زمینه های اصلی شایعه، به تفصیل بحث کرده است. سپس به عوامل اصلی شایعه پراکنی - گزارش بودن، رهایی از فشار، خشنود ساختن دیگران، برون رفت از سکوت - و اهداف شایعه پرداخته و دلایل باور پذیری شایعات را مستند بودن شایعات، درستی برخی از شایعات، سادگی برخی از مردم، احتمال درستی شایعات و بدبینی بر شمرده است. در ادامه راهکارهای مبارزه با شایعات را به دو مرحله پیش گیری و درمان تقسیم نموده و مهم ترین راهکار برای گروهی که شایعات درباره آنها ساخته و پخش می شود را اطلاع رسانی سریع و دقیق واعتماد سازی دانسته و شایعه پراکنان را به خوش بینی و حسن نیّت، هوشیاری و اطمینان از درستی شایعه توصیه کرده است. در پایان به مرحله درمان اشاره کرده و تکذیب شایعه، تقویت سازی، خنثی سازی، کیفر شایعه سازان و شایعه پراکنان را مهم ترین راهکارهای جلوگیری از انتشار شایعه دانسته است.