تأثیر گیاه توتون تراریخته، nicotiana tabacum حاوی ژن بازدارنده فعالیت ریبوزوم جدا شده از پیاز گیاه زنبق هلندی، iris hollandica روی پارامترهای بیولوژیکی(myzus nicotianae (hem.: aphididea و (spodoptera exigua (lep.: nocuidae

شهناز شهیدی نوقابی، گروه گیاه پزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ولی عصر(عج) رفسنجان، ایران.

چکیده

استفاده از گیاهان زراعی اصلاح شده با استفاده از انتقال ژن بین گونه های مختلف گیاهی نقش مهمی در کنترل آفات گیاهی داشته است. در این پژوهش، خواص حشره کشی دو لاین از گیاهان تراریخته شاملirip (حاوی ژن بازدارنده ریبوزوم نوع 1) و ira (حاوی ژن بازدارنده ریبوزوم نوع 2) علیه کرم برگخوار چغندرقندspodoptera exigua hübner (lepidoptera: noctuidae) و شته توتون،blackman (hemiptera: aphididae) myzus nicotianae بررسی شده است. تغذیه از گیاه توتون تراریخته ira، باعث افزایش مرگ­ومیر و کاهش تولید مثل در شته توتون شد. هم چنین طول دوره تولیدمثلی شته های پرورش یافته روی گیاه ira در مقایسه با تیمار شاهد و irip کاهش یافت. اما پارامترهای تولیدمثلی شته های تیمار شده باirip تفاوت معنی­داری با شاهد نداشتند. تغذیه لاروهای سن دو exigua . sاز گیاه تراریخته ira، باعث مرگ­ومیر حدود 3/33 درصد شد. به­علاوه وزن لاروها و شفیره ها و درصد خروج حشرات کامل s. exigua نیز در تیمار ira نسبت به شاهد و تیمار گیاهان تراریخته iripکاهش معنی­داری نشان دادند. نتایج حاکی از این است که پروتئین های بازدارنده فعالیت ریبوزوم نوع دوم دارای فعالیت حشره کشی قابل­توجهی روی هر دو گونه حشره آفت می­باشند که می توانند در برنامه های کنترل تلفیقی آفات به­کار گرفته شوند.