مقاله

تصحیح انتقادی ابیاتی از دیوان انوری

چکیده

دیوان انوری - شاعر نامدار سده ششم- از متون ارزشمند تاریخ ادبیات فارسی است که بیش از پنجاه سال پیش، یک بار به همت سعید نفیسی و بار دیگر به کوشش محمدتقی مدرس رضوی تصحیح و منتشر شده است. علی رغم کوشش مصححان و گام­های بلندی که در این راه برداشته­اند، هنوز کاستی­های بسیاری در ضبط اشعار شاعر هست که بیشتر ناشی از نقص در قرائت نسخه­های استفاده شده و دسترسی نداشتن به برخی نسخه­های کهن است. در این پژوهش دوازده بیت از قصاید و قطعات انوری بر مبنای دوازده نسخه کهن تصحیح شده است که از این تعداد پنج نسخه در اختیار مصححان و دو نسخه در اختیار شارحان بوده است و از پنج نسخه برای نخستین بار در تصحیح اشعار شاعر استفاده شده است. در تصحیح ابیات علاوه بر پشتوانه نسخه­ها، دلایل و قراین ضبطِ درست بیان شده است. نتیجه پژوهش علاوه بر روشن شدن صورت درست ابیاتی از دیوان انوری و بازشناسی برخی از نوادر لغات و ترکیبات و بعضی تعبیرات و تصاویر شعر وی، از یک سو بیانگر نقش بی­بدیل نسخه­های کهن مغفول در تصحیح دیوان شاعر و از سوی دیگر گویای میزان سهو و کاستی­ در قرائت نسخه­های استفاده شده در تصحیح دیوان است.

اسناد مشابه

  • تصحیح انتقادی ابیاتی از دیوان انوری

    مقاله۲۰۱۶متن شناسی ادب فارسیرحمان ذبیحی

    دیوان انوری - شاعر نامدار سده ششم- از متون ارزشمند تاریخ ادبیات فارسی است که بیش از پنجاه سال پیش، یک بار به همت سعید نفیسی و بار دیگر به کوشش محمدتقی مدرس رضوی تصحیح و منتشر شده است. علی‌رغم کوشش مصححان و گامهای بلندی که در این راه برداشتهاند، هنوز کاستیهای بسیاری در ضبط اشعار ش

  • تصحیح بیت‌هایی از دیوان انوری ابیوردی بر اساس دست‌نویس مورخ (680 ه. ق.) کتابخانه مجلس

    مقاله۲۰۱۶متن شناسی ادب فارسیمجید منصوری

    در این جستار، بیست و یک بیت از دیوان انوری بر اساس یکی از کهنترین دست‌نویس‌های دیوان وی، یعنی نسخه کتابخانه مجلس که تاریخ تحریر آن (680 ه.ق.) است، تصحیح شده است. مصححان پیشین در تصحیح دیوان انوری، این دست‌نویس کهن و معتبر را در اختیار نداشتهاند؛ لاجرم از بسیاری ضبطهای اصیل و صواب

  • ارزیابی دست‌نویس کهنی از دیوان انوری و تصحیح ابیاتی بر اساس آن

    مقاله۲۰۲۵پژوهشهاي نسخه شناسي و تصحيح متونرحمان ذبیحی

    موضوع این پژوهش که به روش توصیفی تحلیلی انجام گرفته، ارزیابی یکی از کهن‌ترین دست‌نویس‌های شناخته‌شدۀ دیوان انوری و تصحیح ابیاتی بر اساس این نسخه و با رجوع به سیزده دست‌نویس کهن دیگر است. مسئلۀ اصلی پژوهش، نقد و تحلیلِ نسخۀ شمارۀ 4113 و تبیینِ جایگاه آن در تصحیح انتقادی دیوان انور

  • تصحیح بیت هایی از دیوان انوری ابیوردی بر اساس دست نویس مورخ (۶۸۰ هـ. ق.) کتابخانه مجلس

    مقالهمتن شناسی ادب فارسیمجید منصوری، دانشگاه بوعلی سینا همدان

    در این جستار، بیست و یک بیت از دیوان انوری بر اساس یکی از کهن­ترین دست نویس های دیوان وی، یعنی نسخه کتابخانه مجلس که تاریخ تحریر آن (680 هـ.ق.) است، تصحیح شده است. مصححان پیشین در تصحیح دیوان انوری، این دست نویس کهن و معتبر را در اختیار نداشته­اند؛ لاجرم از بسیاری ضبط­های اصیل و

  • لزوم تصحیح انتقادی دیوان سید حسن غزنوی

    مقالهمتن شناسی ادب فارسیمسعود جعفری، دانشگاه خوارزمی عباس بگ جانی، دانشگاه خوارزمی عصمت خوئینی، دانشگاه خوارزمی

    سید حسن غزنوی (م 556ق) از شاعران توانایی است که شعر و شخصیّت او به دلیل زندگی در یکی از پربارترین دوره های شعر فارسی، چنان که باید شناخته نشده است. دیوان وی نخستین بار با اشکالات بسیار در سال 1328ش. به تصحیح محمّدتقی مدرّس رضوی، منتشر شده است. این اشکالات در چند حوزۀ ذیل قابل برر

  • ضرورت تصحیح انتقادی دیوان خواجوی کرمانی

    مقالهمتن شناسی ادب فارسیحسین جلال پور، دانشگاه آزاد اسلامی واحد بهبهان

    دیوان خواجوی کرمانی که شامل قصاید، غزلیات، قطعات، ترکیبات، ترجیعات، مسمط ها و رباعیات اوست، با همه اهمیتی که از جنبه های متعدّد می توان برای آن متصوّر بود، از جمله دیوان هایی است که تاکنون بیش از یک بار تصحیح نشده است. این تصحیح به اهتمام احمد سهیلی خوانساری در سال ۱۳۳۶ صورت گرفت