جایگاه عبدالسّلام کفافی در ادبیّات تطبیقی(معرّفی و نقد دیدگاه های وی)
چکیده
محمّد عبدالسّلام کفافی (1340-1392 ه. ق) از مؤلّفان و پژوهشگران برجسته و پیشگام جهان عرب در حوزه ادبیّات تطبیقی به شمار می آید: کتاب ادبیّات تطبیقیِایشان (پژوهش هایی در باب نظریّۀ ادبیّات و شعر روایی) - که به زبان فارسی هم ترجمه شده است - از آثار برجسته ادبیّات تطبیقی دهه هفتاد در جهان عرب است. این کتاب دربرگیرنده سه بخش اساسی است که هر بخش به چند فصل تقسیم شده است: مؤلّف در بخش نخست، برخی مبانی نظری ادبیّات تطبیقی را بدون استناد به منابع نظری بیان کرده است که بیشتر بر اساس مکتب فرانسوی میباشد. بخش دوّم به بررسی رابطۀ ادبیّات با سایر دانشها و هنرها پرداخته است. این بخش که یادآور دیدگاههای رماک و ولک بر اساس چارچوب های مکتب امریکایی میباشد نیز، بدون استناد به منابع معتبر نظری تدوین شده است. بخش سوّم به بررسی تأثیر متقابل محیط زندگی و ادبیّات پرداخته که در واقع زیرمجموعه ای از ارتباط ادبیّات و دانش جامعه شناسی است. به هر حال، رویکرد تاریخی و اثبات گرایی جریان تأثیر و تأثّر و اهتمام به یافتههای نوین مکتب امریکایی ادبیّات تطبیقی، به ویژه مطالعات میانرشتهای و نیز تأکید بر پژوهش های اسلامی و شرقی – از جمله ادبیّات داستانی، تعلیمی و صوفیانه - که روابط فرهنگی و ادبی مسلمانان را تقویت می کند، مشخّصه بارز دیدگاههای وی به شمار می آید.