مقاله

مدخلی بر ابعاد اجتماعی در شهرهای اسلامی از دیدگاه قرآن کریم

چکیده

از مهمترین ابعاد شهر در نگاه اسلامی به آن، ماهیت اجتماعی شهر است که بیانگر ویژگی­های اجتماعی جوامع شهری در قلمرو حاکمیت دین اسلام و ارتباط آن­ها با آموزه­های دینی اسلامی است. در مطالعه حاضر که با رویکرد توصیفی و تحلیلی به انجام رسیده است سعی گردیده ابعاد اجتماعی شهر از نگاه قرآن کریم در جهت پیشرفت جوامع مورد ارزیابی قرار گیرد. در این راستا این ابعاد به صورت آیه به آیه از سوره­های قرآن کریم استخراج و همراه با راهکارهای ارائه شده برای آنها آورده شده است. یافته­های پژوهش نشان می­دهد که مباحث اجتماعی به وفور در آیه­های متعددی از قرآن کریم مورد اشاره و تأکید قرار گرفته است. لزوم عطف به موضوع وحدت و انسجام اجتماعی از طریق پیگیری اخلاق و کردار عالیه اجتماعی، روحیات، گرایشات و اعتقاداتی چون انفاق، عدالت، مشارکت، برابری و برادری، تعاون، خوشرویی و خوش اخلاقی و ... از جمله رهنمودهای قرآن کریم می­باشد که یک چشم انداز پایدار را برای داشتن یک جامعه سرزنده ترسیم کرده است و تقویت روح اجتماعی که در آن، پیوند استوار و پایداری میان تمام گروه­ها و طبقات جامعه شهری برقرار گردد را مورد تأکید قرار داده است. همچنین با توجه به ماهیت اسلامی شهرهای ایران، پیگیری و تحقق رهنمودهای قرآن کریم عملی خواهد بود به شرطی که خود ملزم به رعایت و تبعیت از آن­ها باشیم. در حقیقت وحدت اجتماعی در شهرهای ایران با توجه به انسجام اجتماعی، مشارکت اجتماعی، عدالت و اعتماد اجتماعی پدیدار خواهد شد که خود برای ساختن یک شهر اسلامی با اجتماع پایدار از ارکان عمده و مورد تأکید قرآن کریم می­باشد.

اسناد مشابه

  • کنترل اجتماعی سازمانی از دیدگاه قرآن کریم

    مقاله۲۰۲۲راهبرد اجتماعی- فرهنگیمحمد سلطانیه، مهدی سلطانیه

    کنترل اجتماعی به عنوان یک اصل مسلم در ادبیات قرآن و به عنوان یک کارکرد اصیل در جامعه شناسی مطرح شده است. کنترل یا نظارت اجتماعی، روش‌هایی است که میتوان با آن فرد را وادار به تطبیق خود با فرهنگ یک جامعه کرد. این فرهنگ ارزشها، عقاید، هنجارها و به صورت کلی لایه های عمیق جهان اجتماعی

  • مدخلی بر ابعاد اجتماعی در شهرهای اسلامی از دیدگاه قرآن کریم

    از مهمترین ابعاد شهر در نگاه اسلامی به آن، ماهیت اجتماعی شهر است که بیانگر ویژگی­های اجتماعی جوامع شهری در قلمرو حاکمیت دین اسلام و ارتباط آن­ها با آموزه­های دینی اسلامی است. در مطالعه حاضر که با رویکرد توصیفی و تحلیلی به انجام رسیده است سعی گردیده ابعاد اجتماعی شهر از نگاه قرآن

  • تبیین علل تفاوت سبک زندگی اسلامی با سایر سبک های زندگی از دیدگاه قرآن کریم

    مقاله۲۰۲۰مطالعات بنيادين تمدن نوين اسلاميامید رسا، محمد فراهانی

    بررسی و تبیین علل تفاوت سبک زندگی اسلامی با سایر سبک های زندگی و معرّفیِ عوامل گرایش برخی انسان ها به سبک های زندگی غیر اسلامی از دیدگاه قرآن کریم؛ موانعی را که موجبِ محرومیّتِ انسان و جوامعِ انسانی از انتخاب و پویشِ سبک برتر زندگی می شود؛ گوشزد می نماید و جویندگان رشد و تعالی فر

  • نقش توحیدباوری در مقاومت اسلامی از دیدگاه قرآن کریم

    مقاله۲۰۲۰فصلنامه مطالعات علوم قرآنعلی خراسانی

    مفاهیم قرآنی فراوانی همچون استقامت، صبر، ثبات قدم، جهاد، شهادت، پیروزی و احدی الحسنین ناظر به مقاومت اسلامی است. از آیات پرشمار ناظر به این مفاهیم استفاده می‌شود که مقاومت اسلامی یکی از راهبردهای بااهمیت امت اسلامی در برخورد با دشمنان است. گستردگی آیات این امکان را فراهم کرده است

  • طبقات اجتماعی از دیدگاه قرآن کریم و شیوه‌های مواجهه با آنان

    مقاله۲۰۲۲فصلنامه علمی پژوهشی اسلام و مطالعات اجتماعیمحسن قنبری نیک، ابراهیم عبدالله

    هدف از این مطالعه، شناسایی مفهوم و مصادیق طبقات اجتماعی از دیدگاه قرآن و نحوه مواجهه با آنها است. جوامع به‌عنوان شکل‌های متمایزی از اجتماعات انسانی دیده می‌شوند که در درون خود ساختارهای اجتماعی تشکیل داده و متناسب با آنها روابطی را ترسیم نموده و بر مبنای آنها تعامل و مواجهه با یک

  • طراحی الگوی آینده‌‌اندیشی از دیدگاه قرآن کریم

    مقاله۲۰۲۲آينده پژوهي انقلاب اسلاميرضا حسنوی، علیرضا جعفری زاد، علی توحیدیان

    پژوهش حاضر با هدف شناسایی الگوی آینده‌اندیشی از دیدگاه قرآن کریم انجام پذیرفته است. این تحقیق از نوع پژوهشهای کیفی است که با استفاده از نظریه داده‌بنیاد انجام شده است. شیوه گردآوری دادهها با توجه به قلمروی موضوعی تحقیق، با بررسی و مطالعه آیات قرآن کریم صورت گرفته است. نمونه‌گیری