تأثیر کودهای آلی و شیمیایی بر عملکرد دانه، اجزای عملکرد و کیفیت روغن خرفه (portulaca oleracea l.)
چکیده
به منظور بررسی تأثیر کودهای آلی و شیمیایی بر خصوصیات عملکرد و کیفیت محصول خرفه، آزمایشی در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه شهرکرد در سال 1393 اجرا شد. تیمارهای مختلف کودی شامل 13 تن در هکتار کود مرغی (bln)، 4/14 تن در هکتار کود مرغی (blp)، 39 تن در هکتار کود گاوی (cmn)، 87/16 تن در هکتار کود گاوی+ 150 کیلوگرم در هکتار اوره (cmp+u)، چهار سطح کود شیمیایی برابر تیمارهای آلی، 260+86 کیلوگرم در هکتار به ترتیب اوره و سوپرفسفات تریپل (bln) cf، 287+100 کیلوگرم در هکتار به ترتیب اوره و سوپرفسفات تریپل (blp) cf، 260+200 کیلوگرم در هکتار به ترتیب اوره و سوپرفسفات تریپل (cmn) cf، 260+100 کیلوگرم در هکتار به ترتیب اوره و سوپرفسفات تریپل (cmp+u) cf و شاهد (عدم مصرف کود) (c) بودند. نتایج نشان داد که تفاوت معنیداری در ارتفاع بوته تیمار (bln) cf (43/55 سانتیمتر) با تیمارهای شیمیایی (blp) cf، (cmn) cf و تیمارهای آلی bln و blp وجود نداشت. برای تعداد دانه در کپسول نیز تیمارهای blp و bln (به ترتیب 48/180 و 78/167 دانه) اختلاف معنیداری با هم نشان ندادند. همچنین وزن هزاردانه در تیمارهای blp، bln و cmn به ترتیب با میانگین 44/0، 43/0 و 42/0 گرم اختلاف معنیداری با هم نداشتند، همینطور تیمارهای cmn، (bln) cf و cmp+u نیز تفاوت معنیداری را در وزن هزاردانه نشان ندادند. عملکرد دانه، میزان روغن و عملکرد روغن تیمار blp افزایش معنیداری نسبت به سایر کرتهای دریافت کننده کود و شاهد (عدم مصرف کود) داشت. میزان امگا-3 در تیمارهای blp و bln به ترتیب 85% و 79% بیشتر از تیمار شاهد (عدم مصرف کود) بود. به طور کلی، استفاده از کود مرغی علاوه بر افزایش قابل ملاحظه عملکرد دانه خرفه می تواند در افزایش کیفیت روغن این گیاه دارویی نیز مؤثر باشد.